Bir belediye meclisi tarafından alınan ulaşım zammı kararının, bir tüketici derneği tarafından açılan dava sonucunda 'sebep' unsuru yönünden hukuka aykırı bulunarak iptal edildiği varsayıldığında; bu iptal kararının hukuki niteliği ve sonuçları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- AKarar sadece davayı açan derneği ve davanın taraflarını bağlar; diğer vatandaşlar için zamlı tarife uygulanmaya devam eder.
- İptal kararı geçmişe etkili (makabline şamil) sonuç doğurur ve söz konusu işlem tesis edildiği andan itibaren hiç yapılmamış sayılır.Cevap
- CDerneğin bu davayı açabilmesi için üyelerinin bir 'hakkının' doğrudan ihlal edilmiş olması dava şartıdır; sadece menfaat ihlali yeterli değildir.
- DMahkemenin 'sebep' yönünden verdiği iptal kararı, aynı zamanda idarenin bu işlemi 'yetki tecavüzü' ile tesis ettiğini kesin olarak kanıtlar.
- Eİptal kararı verildiği anda, haksız tahsil edilen tüm ücretlerin iadesi süreci hukuk kuralları gereği kendiliğinden ve başvuruya gerek kalmadan tamamlanmış sayılır.
Cevap
İptal kararları geçmişe etkili sonuç doğurur ve işlemi tesis edildiği andan itibaren hukuk aleminden siler.
İptal davaları sonucunda verilen iptal kararları, idari işlemi tesis edildiği (yapıldığı) ana kadar geriye giderek ortadan kaldırır. Bu duruma 'makabline şamil' (geçmişe etkili) olma denir. Sonuç olarak hukuka aykırı işlem, hukuk aleminde hiç doğmamış kabul edilir ve idare, işlemin tesisinden önceki hukuki durumu geri getirmekle yükümlüdür.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İptal Kararlarının Geçmişe Etkili ve Objektif Niteliği
İpuçları
1
İptal davalarının asıl amacının hukuka aykırı işlemi sistemden tamamen temizlemek olduğunu hatırlayın.
2
İptal kararlarının zaman bakımından (geriye yürüme) ve kişi bakımından (objektif etki) sonuçlarını değerlendirin.
Tahmini Süre:1m 30s