Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorKamu Hizmetlerinin Kurulması ve Görülme Usulleri

Kamu hizmetlerinin kurulması (ihdası) ve bu hizmetlerin görülme (yürütülme) usullerinin hukuki rejimleri ile ilgili aşağıda yer alan ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Hukuk sistemimizde bir faaliyetin kamu hizmeti olarak kabul edilebilmesi için bu faaliyetin kanunla veya anayasal yetki çerçevesinde Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile kurulmuş olması zorunludur.
  2. B
    İdare, kamu hizmetine egemen olan 'değişkenlik (uyarlama)' ilkesi uyarınca hizmetin şartlarını tek taraflı olarak değiştirebilir; ancak bu yetkinin imtiyaz sözleşmelerinde kullanılması halinde sözleşmecinin mali dengesinin korunması amacıyla tazminat ödenmesi gerekir.
  3. C
    Müşterek emanet usulünde, iltizam usulünün aksine hizmetin rizikosu (kâr ve zarar) idare üzerinde kalmaya devam eder ve işletmeci, sunduğu yönetim hizmeti karşılığında idareden ücret alır.
  4. Kamu hizmetlerinin özel kişilerce yürütülmesinde kullanılan 'ruhsat' (izin) usulü, imtiyaz usulünde olduğu gibi idare ile özel kişi arasında karşılıklı irade beyanlarının uyuşmasıyla kurulan bir 'idari sözleşme' niteliğindedir.Cevap
  5. E
    Kamu hizmetlerinden yararlanmada 'eşitlik' ve 'nesnellik' ilkeleri, hizmetten yararlananlara mutlak bir aynılık uygulanmasını değil; haklı ve objektif nedenlerin varlığı halinde farklı kategorilere farklı tarifeler uygulanmasına imkan tanıyan nispi bir eşitliği ifade eder.

Cevap

Ruhsat (izin) usulünün bir idari sözleşme olduğunu belirten ifade yanlıştır; çünkü ruhsat tek taraflı bir idari işlemdir.
Seçeneklerde yer alan ruhsat (izin) usulünün bir idari sözleşme olduğu ifadesi yanlıştır. İdare hukukunda ruhsat, bir kamu hizmetinin veya genel olarak bir faaliyetin yürütülmesi için idarenin tek taraflı bir irade açıklamasıyla verdiği izindir. Bu işlem bir 'şart-işlem' (koşul-işlem) olup, imtiyaz usulündeki gibi tarafların üzerinde anlaştığı bir sözleşme niteliği taşımaz. Diğer seçenekler (kuruluşun kanuniliği, değişkenlik ilkesi, müşterek emanetteki risk paylaşımı ve nispi eşitlik anlayışı) idare hukuku ilkeleriyle tam olarak örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Kamu hizmetlerinin kuruluş (ihdas) usulünün incelenmesi
Bir faaliyetin kamu hizmeti sayılması için mutlaka Kanun veya CBK ile kurulması gerektiği (kanunilik ilkesi) teyit edildi.
İdarenin kanuniliği ve hukuk devleti ilkesinin bir sonucudur.
2
Değişkenlik ilkesinin sözleşmeler üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi
İdarenin tek taraflı değişiklik yapabileceği ancak mali dengeyi korumak zorunda olduğu anlaşıldı.
Kamu hizmetinin kamu yararına göre sürekli güncellenmesi zorunluluğu (uyarlama ilkesi) ile ahde vefa ilkesi arasındaki dengedir.
3
Müşterek emanet ve iltizam usullerinin risk dağılımı açısından karşılaştırılması
Müşterek emanette riskin idarede olduğu, iltizamda ise işletmecide olduğu saptandı.
Yöntemlerin tanımı gereği kâr-zarar sorumluluğu bu şekilde dağıtılmıştır.
4
Ruhsat usulünün hukuki niteliğinin analiz edilmesi
Ruhsatın bir sözleşme değil, 'şart-işlem' niteliğinde tek taraflı bir idari işlem olduğu belirlendi.
İdare, ruhsatı bir sözleşme müzakeresiyle değil, mevzuattaki şartları taşıyanlara tek taraflı bir izinle verir.

Anahtar Kavram

Kamu Hizmetlerinin Görülme Usulleri ve Hukuki Niteliği

Daha Fazla Pratik

İmtiyaz sözleşmelerinde Danıştay'ın görüşünün alınması zorunluluğunu ve bu görüşün süresini (2 ay) tekrar ediniz.

Alternatif Yöntem

Soruyu çözerken 'idari işlem' (tek taraflı) ve 'idari sözleşme' (iki taraflı) ayrımını yapmak en hızlı yoldur. Ruhsat ve imtiyaz arasındaki temel fark tam olarak bu noktadadır.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Kamu Hizmetlerinin Kurulması ve Görülme Usulleri

Bu konudan daha fazla soru