Soru

Zorluk: OrtaKamu Hizmetlerinin Kurulması ve Görülme Usulleri

İdare hukukunda kamu hizmetlerinin görülme usulleri, hizmetin mülkiyetinin idarede kalması veya özel kişilere devredilmesi gibi çeşitli kriterlere göre ayrılmaktadır. Bu kapsamda, kamu hizmetlerinin yürütülme usullerinden biri olan 'müşterek emanet' yöntemi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Hizmetin masrafları ve işletme riski idareye ait olup, hizmeti yürüten özel kişiye (emin) yönetimi karşılığında elde edilen kârdan veya hâsılattan bir pay verilir.Cevap
  2. B
    İşletmecinin idareye önceden belirlenmiş götürü bir bedel ödediği, kâr ve zararın tamamen işletmeciye ait olduğu usuldür.
  3. C
    Kamu hizmetinin idarenin kendi personeli, araç ve gereçleri ile herhangi bir özel hukuk kişisine devredilmeksizin doğrudan yürütülmesidir.
  4. D
    Kamu hizmetlerinin 'uyarlama' (değişkenlik) ilkesi gereği, idare bir kez müşterek emanet usulünü seçtiğinde bu yöntemi hizmet süresince hiçbir şekilde değiştiremez.
  5. E
    Bir kamu hizmetinin ihdası (kurulması) Anayasa uyarınca sadece kanunla yapılabilir; Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile yeni bir kamu hizmeti birimi oluşturulamaz.

Cevap

Müşterek emanet usulünde hizmetin masrafları ve işletme riski idareye aittir; hizmeti yürüten özel kişiye ise kârdan veya hâsılattan bir pay verilir.
Müşterek emanet usulü, kamu hizmetinin mülkiyeti ve mali sorumluluğu idarede kalmak kaydıyla, işletme faaliyetinin özel bir kişi (emin) tarafından yürütülmesidir. Bu yöntemde idare masrafları karşılar, olası zararları üstlenir ve yönetimi gerçekleştiren özel kişiye de elde edilen hâsılat veya kâr üzerinden bir pay öder. Bu yönüyle riskin idarede kalması, onu iltizam ve imtiyaz usullerinden ayırır.

Adım Adım Çözüm

1
Müşterek emanet kavramının unsurlarını analiz edin.
Bu usulde idare, hizmetin masraflarını karşılar ve mali riski (zarar olasılığını) üstlenir.
Müşterek emaneti diğer özel hukuk usullerinden ayıran en temel özellik, mali riskin idarede kalmasıdır.
2
İşletmecinin (emin) hukuki statüsünü ve kazancını değerlendirin.
İşletmeci, hizmeti idare adına yöneten bir 'emin' sıfatındadır ve kazancı genellikle kârdan bir yüzde/pay almaktır.
İşletmeci mülkiyet veya risk sahibi değil, sadece yönetimden sorumlu bir aracıdır.
3
Diğer usullerle (İltizam, Emanet, Ruhsat) karşılaştırarak seçeneği doğrulayın.
İltizamda risk özel kişidedir; emanette özel kişi yoktur; ruhsatta ise idarenin tek taraflı izni esastır.
Seçenekler arasında sadece ilk ifade müşterek emanetin teknik tanımına tam olarak uymaktadır.

Anahtar Kavram

Müşterek Emanet Usulü ve Mali Risk Paylaşımı
Bu soruyu puanla