Michael Lipsky’nin "Sokak Düzeyi Bürokrasi" (Street-Level Bureaucracy) kuramı, kamu hizmetlerinin vatandaşla doğrudan temas kuran alt kademe çalışanlar eliyle nasıl şekillendiğini inceler. Lipsky’ye göre bu görevliler, sadece üst makamların kararlarını uygulayan pasif birer memur değil, uygulamada kamu politikasını bizzat "üreten" aktörlerdir.
Bu kuramsal yaklaşıma göre, sokak düzeyi bürokratların kamu politikasını fiilen belirleme gücüne sahip olmalarını sağlayan temel dinamik aşağıdakilerden hangisidir?
- Sahip oldukları geniş takdir yetkisinin, kronik kaynak kıtlığı ve iş yükü altında geliştirilen "başa çıkma mekanizmaları" ile birleşerek rutin uygulama pratiklerine dönüşmesi.Cevap
- BSiyaset ve yönetim arasındaki kesin ayrım gereği, alt kademe bürokratların sadece teknik uzmanlıklarına dayanarak merkezi iradeden bağımsız kararlar alması.
- CWeberyen ideal tip bürokrasinin bir gereği olarak, hiyerarşik denetimin en alt kademeye kadar eksiksiz işlemesi sonucunda yerel ihtiyaçların kurallar dahilinde karşılanması.
- DYeni Kamu İşletmeciliği anlayışına uygun olarak, performans hedeflerinin ve verimlilik kriterlerinin merkezi birimlerce katı bir şekilde denetlenerek uygulayıcılara dayatılması.
- EÖrgüt içindeki disfonksiyonel yapıların etkisiyle, araçların amaca dönüşmesi sonucunda bürokratların sadece kendi statülerini korumaya odaklanmaları.
Cevap
Sokak düzeyi bürokratların politika belirleyici rolü, sahip oldukları geniş takdir yetkisi ile kronik kaynak kıtlığı karşısında geliştirdikleri rutin uygulama pratiklerinin birleşiminden kaynaklanır.
Doğru cevap, sokak düzeyi bürokratların takdir yetkisi (discretion) ve kaynak kıtlığı (resource scarcity) unsurlarını bir arada sunan seçenektir. Michael Lipsky’ye göre, öğretmenler, polisler veya sosyal hizmet uzmanları, sınırlı kaynaklar ve zaman baskısı altında kime öncelik vereceklerine veya kuralı nasıl esneteceklerine karar verirken aslında kamu politikasını o an orada fiilen oluştururlar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sokak Düzeyi Bürokrasi (Michael Lipsky)