Michael Lipsky’nin "Sokak Düzeyi Bürokrasi" (Street-Level Bureaucracy) kuramı, kamu hizmetlerinin vatandaşla doğrudan temas kurulan uygulama aşamasında şekillendiğini savunur. Bu kuramsal çerçeveye göre, sokak düzeyi bürokratların (polis, öğretmen, sosyal hizmet uzmanı vb.) iş ortamındaki kaynak kıtlığı ve yoğun talep karşısında kullandıkları "takdir yetkisi" (discretion) ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
- Takdir yetkisi, bu görevlilerin hiyerarşik denetimin zayıf olduğu alanlarda geliştirdikleri başa çıkma mekanizmaları aracılığıyla kamu politikasını uygulama aşamasında fiilen yeniden üretmelerini sağlar.Cevap
- BTakdir yetkisi, Weber'in ideal tip bürokrasisinde olduğu gibi rasyonel-yasal kuralların dışına çıkılmasını engelleyen ve merkezi otoritenin mutlak denetimini sağlayan bir araçtır.
- CSokak düzeyi bürokratlar, kaynak kıtlığı yaşandığında takdir yetkilerini tamamen devre dışı bırakarak yalnızca hiyerarşinin en üst kademesinden gelen emirleri mekanik bir biçimde yerine getirirler.
- DBu bürokratların kullandığı takdir yetkisi, kamu hizmetlerinin piyasa mekanizmalarına göre düzenlenmesini ve vatandaşın bir "müşteri" olarak görülmesini amaçlayan teknik bir serbestidir.
- ETakdir yetkisi, yalnızca hiyerarşinin en üst düzeyindeki siyasi karar alıcılara tanınmış bir hak olup sokak düzeyinde çalışanların bu yetkiyi kullanması kurumsal olarak yasaklanmıştır.
Cevap
Sokak düzeyi bürokratlar, takdir yetkileri ve başa çıkma mekanizmaları aracılığıyla kamu politikasını uygulama aşamasında fiilen yeniden üreten birer 'politika yapıcı' konumundadırlar.
Michael Lipsky'nin kuramına göre, kamu politikası kağıt üzerindeki metinlerden ziyade, sokak düzeyindeki bürokratların vatandaşla olan etkileşimleri sırasında verdikleri kararlarla (takdir yetkisi) şekillenir. Kaynak kıtlığı ve yoğun iş yükü altında çalışan bu görevliler, rasyonelleştirme veya sınırlama gibi başa çıkma mekanizmaları geliştirerek politikayı fiilen yeniden üretirler.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sokak düzeyi bürokratların 'aşağıdan yukarıya' (bottom-up) politika oluşturma sürecindeki fiili politika yapıcı rolleri ve takdir yetkisi kullanımı.
Daha Fazla Pratik
Michael Lipsky'nin kuramında bahsettiği 'başa çıkma mekanizmaları' (coping mechanisms) olan 'müşterileri kategorize etme' veya 'hizmeti sınırlama' gibi pratiklerin kamu hizmeti etiği açısından sonuçlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s