Examkin

Soru

Zorluk: Orta1971-1973 Anayasa Değişiklikleri

12 Mart 1971 Muhtırası'nın ardından kurulan ara rejim hükümetleri döneminde, devlet otoritesini yeniden tesis etmek amacıyla 1961 Anayasası'nda 1971 ve 1973 yıllarında kapsamlı değişiklikler yapılmıştır. Bu değişikliklerle anayasanın ilk halindeki bazı özgürlükçü hükümler daraltılmış ve yürütme organı güçlendirilmiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi 1971-1973 anayasa değişiklikleriyle sisteme dâhil edilen düzenlemelerden biridir?

  1. A
    Türkiye Radyo Televizyon Kurumuna (TRT) özerk statü verilmesi
  2. B
    Kamu görevlilerine (memurlara) sendika kurma hakkının tanınması
  3. Devlet Güvenlik Mahkemelerinin (DGM) anayasal bir kurum olarak kurulmasıCevap
  4. D
    Temel hak ve hürriyetlerin sınırlandırılmasında sadece "özel sınırlama" sebeplerinin kabul edilmesi
  5. E
    Anayasa Mahkemesinin anayasa değişikliklerini hem şekil hem de esas bakımından denetleme yetkisine sahip olması

Cevap

Devlet Güvenlik Mahkemelerinin (DGM) anayasal bir kurum olarak kurulması
12 Mart 1971 Muhtırası'nın ardından devlet otoritesini sağlamlaştırmak ve devlete yönelik suçlarla daha etkin mücadele etmek amacıyla 1973 yılında anayasada değişiklik yapılmış ve Devlet Güvenlik Mahkemeleri (DGM) anayasal bir yargı mercii olarak kurulmuştur. Bu, söz konusu dönemde anayasaya dâhil edilen yeni bir otoriter kurumdur.

Adım Adım Çözüm

1
1961 Anayasası'nın ilk halinin temel özelliklerini hatırlamak
1961 Anayasası özgürlükçü bir yapıya sahiptir; TRT özerkliği, memur sendikaları, geniş yargı denetimi ve hakların yalnızca özel sebeplerle sınırlanabilmesi ilk metnin özellikleridir.
Değişikliklerin yönünü anlamak için anayasanın orijinal yapısını bilmek gerekir.
2
1971-1973 değişikliklerinin siyasal amacını analiz etmek
12 Mart Muhtırası sonrası yapılan bu değişiklikler, artan toplumsal olaylara karşı yürütmeyi güçlendirmeyi ve devlet otoritesini korumayı amaçlamıştır.
Yapılan hukuki düzenlemeler bu siyasal arka plana dayanmaktadır.
3
Seçenekleri 1961 orijinal metni ve 1971-1973 değişiklikleri olarak sınıflandırmak
TRT özerkliği, memur sendikaları, sadece özel sınırlama ve AYM'nin esas denetimi 1971'de kaldırılan veya daraltılan ilk halin özellikleridir. DGM'ler ise otoriteyi sağlamak için 1973'te sisteme yeni eklenmiştir.
Doğru yanıt, sisteme sonradan dâhil edilen otorite güçlendirici bir mekanizma olmalıdır.

Anahtar Kavram

1971-1973 Anayasa Değişiklikleri ve Özgürlüklerin Daraltılması
Bu soruyu puanla

Konular

1971-1973 Anayasa Değişiklikleri

Bu konudan daha fazla soru