Soru

Zorluk: OrtaTam Yargı Davaları

T.C. Karayolları Genel Müdürlüğünün (KGM) bakım ve gözetim sorumluluğunda olan bir devlet karayolunda, yoldaki göçüğün onarılmaması ve gerekli uyarı levhalarının konulmaması nedeniyle 10 Mart 2026 tarihinde trafik kazası geçiren Can Bey'in aracı ağır hasar görmüştür. Zararın idari eylemden kaynaklandığını aynı gün öğrenen Can Bey, zararının tazmini istemiyle 10 Nisan 2026 tarihinde KGM'ye yazılı olarak başvurmuştur. İdare, bu başvuruya yasal süresi içinde herhangi bir cevap vermemiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na göre, idarenin sorumluluğunun niteliği ve Can Bey'in başvurması gereken hukuki yol ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Olayda idarenin hizmet kusuru bulunmaktadır; idarenin başvuruya otuz gün içinde cevap vermemesi halinde talep reddedilmiş sayılır ve bu otuz günlük sürenin bittiği tarihten itibaren altmış gün içinde tam yargı davası açılması zorunludur.Cevap
  2. B
    Olayda idarenin kusursuz sorumluluğu (tehlike ilkesi) söz konusu olup idarenin başvuruya altmış gün içinde cevap vermemesi halinde zımni ret gerçekleşir ve bu tarihten itibaren altmış gün içinde tam yargı davası açılabilir.
  3. C
    Olayda hizmet kusuru bulunmakla birlikte, idari eylemlerden doğan zararların tazmininde ön başvuru şartı aranmadığından, zararın öğrenildiği tarihten itibaren doğrudan altmış gün içinde tam yargı davası açılmalıdır.
  4. D
    Zararın giderilebilmesi için öncelikle idarenin zımni ret işleminin iptali istemiyle dava açılmalı, iptal kararı verildikten sonra kusursuz sorumluluk ilkesine dayanılarak tam yargı davası yoluna gidilmelidir.
  5. E
    Olayda idarenin hizmet kusuru mevcut olup, idari eylemlere karşı dava açma süresi zararın öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl olduğundan, Can Bey bir yıl içinde doğrudan idare mahkemesinde dava açma hakkına sahiptir.

Cevap

İdarenin yoldaki çöküntüyü onarmaması nedeniyle oluşan zarar hizmet kusuru kapsamında değerlendirilir. Zararın idari eylemden kaynaklanması sebebiyle dava açmadan önce idareye başvurulması zorunludur ve zımni ret süresi 30 gün olup, bu sürenin bitiminden itibaren 60 gün içinde tam yargı davası açılmalıdır.
Doğru seçenek, olayın hukuki niteliğini (hizmet kusuru) ve İYUK madde 13'te belirtilen usul kurallarını eksiksiz ve güncel haliyle yansıtmaktadır. Devlet yollarının bakım eksikliği açık bir hizmet kusurudur. İdari eylemlere karşı tazminat talep edilebilmesi için önce idareye başvurulması zorunludur. İdare 30 gün içinde cevap vermezse talep zımnen reddedilmiş sayılır ve ilgilinin bu 30 günlük sürenin bitiminden itibaren genel dava açma süresi olan 60 gün içinde tam yargı davası açması gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
İdarenin sorumluluk türünü belirleme
Yolun bakımının yapılmaması ve uyarı konulmaması 'hizmetin kötü veya geç işlemesi' niteliğinde olup, kusursuz sorumluluk değil hizmet kusurudur.
İdarenin asli görevlerinden olan yol bakımını ihmal etmesi, personelin veya idari teşkilatın kusurunu gösterir.
2
Uygulanacak dava türünü ve ön şartları tespit etme
Trafik kazası bir idari işlem değil 'idari eylem' sonucudur. İYUK m.13 gereği idari eylemlere karşı tam yargı davası açılmadan önce idareye 1 yıl içinde ön başvuru yapılması zorunludur.
İdari eylemlerden kaynaklanan zararlarda idareye başvuru zorunlu bir ön şarttır.
3
Zımni ret ve dava açma sürelerini hesaplama
İdareye yapılan başvuruya 30 gün içinde cevap verilmezse zımni ret gerçekleşir. Bu 30 günlük sürenin bittiği tarihten itibaren 60 gün içinde tam yargı davası açılmalıdır.
İYUK m.13'te 2021 yılında yapılan değişiklikle idarenin cevap süresi (zımni ret süresi) 60 günden 30 güne indirilmiş, dava açma süresi ise 60 gün olarak korunmuştur.

Anahtar Kavram

İdari eylemlerde idareye başvuru zorunluluğu, zımni ret süresi ve hizmet kusuru ayrımı.
Bu soruyu puanla