Soru

Zorluk: Ortaİklim Değişikliği ve Uluslararası Antlaşmalar

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (BMI˙DC\cSBMİDÇS) sürecinde şekillenen küresel iklim rejiminde Türkiye'nin katılım süreci, antlaşmaların yürürlük tarihleri ve ülkelere yüklenen emisyon azaltım sorumluluklarının niteliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Kyoto Protokolü döneminde emisyon azaltımı taahhüdü altına giren "Ek B" listesinde yer almayan Türkiye, 20012001 yılında düzenlenen Marakeş Kararları (COP7COP7) ile "özel koşulları" kabul edilen bir Ek I ülkesi olarak tanımlanmıştır.Cevap
  2. B
    Türkiye, 19971997 yılında imzaya açılan Kyoto Protokolü'ne küresel ölçekte yürürlüğe girdiği 20052005 yılında resmi olarak taraf olmuş ve ilk emisyon azaltım hedeflerini bu tarihte belirlemiştir.
  3. C
    Paris Anlaşması'nın 20152015 yılında kabul edilmesinin ardından Türkiye, anlaşmayı 20162016 yılında imzalamış ve anlaşmanın aynı yıl yürürlüğe girmesini sağlayan onay sürecini eş zamanlı olarak tamamlamıştır.
  4. D
    Paris Anlaşması ile kurulan yeni iklim rejiminde, Kyoto Protokolü'ndeki merkeziyetçi yapının aksine tüm ülkeler için "Ek I" listesine dayalı zorunlu ve ortak bir emisyon azaltım oranı belirlenmiştir.
  5. E
    Kyoto Protokolü'nde "gelişmiş ülke" statüsünde yer almayan Türkiye, Paris Anlaşması'na katılımıyla birlikte ilk kez "Ek Dışı" (NonAnnexNon-Annex) ülkeler kategorisinden çıkarılarak gelişmiş ülkeler sınıfına dahil edilmiştir.

Cevap

Türkiye, Kyoto Protokolü'nün emisyon azaltımı taahhüdü içeren Ek B listesinde yer almamış, ancak 2001 Marakeş Kararları ile özel koşulları tanınmış bir Ek I ülkesidir.
Doğru cevap, Türkiye'nin iklim rejimindeki özgün statüsünü vurgulamaktadır. Türkiye, BMİDÇS Ek I listesinde olmasına rağmen, sanayileşmiş ülkelerin emisyon azaltım taahhütlerini içeren Kyoto Protokolü'nün Ek B listesinde yer almadığı için sayısal bir azaltım hedefi üstlenmemiştir. Ayrıca 20012001 Marakeş Kararları ile Türkiye'nin özel koşulları uluslararası alanda tescil edilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Küresel iklim rejimi belgelerindeki ülke listelerini analiz etmek.
BMİDÇS'de Ek I ve Ek II, Kyoto Protokolü'nde ise sayısal yükümlülük içeren Ek B listesi bulunmaktadır.
Türkiye'nin hangi listede hangi sorumluluğa sahip olduğunu belirlemek için bu ayrım temeldir.
2
Türkiye'nin katılım sürecindeki hukuki dönüm noktalarını değerlendirmek.
Türkiye 2004'te BMİDÇS'ye, 2009'da Kyoto'ya, 2021'de Paris'e taraf olmuştur.
Süreçlerin kronolojik doğruluğunu denetlemek için tarihler kritiktir.
3
2001 Marakeş (COP7) kararlarının etkisini saptamak.
Türkiye'nin adı Ek II'den silinmiş, Ek I'de kalmış ancak 'özel koşulları' tanınmıştır.
Türkiye'nin emisyon azaltım yükümlülüklerindeki özgün konumunu açıklayan temel hukuki dayanak budur.

Anahtar Kavram

Türkiye'nin İklim Rejimindeki Özel Koşulları ve Katılım Takvimi
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla