İdare hukukunda, mülkiyeti kamuya ait olan ve bir veya birkaç köy ya da belediye halkının yararlanmasına doğrudan doğruya tahsis edilmiş olan "orta mallarının" (mera, yaylak, kışlak, harman yeri vb.) hukuki rejimi ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- AFiilen ortak kullanımın sona ermesiyle birlikte bu mallar, herhangi bir idari işleme gerek kalmaksızın kendiliğinden özel hukuk rejimine tabi hale gelir.
- BOrta malları üzerinde kazandırıcı zamanaşımı yoluyla mülkiyet kazanılamasa da, kamu borçlarının ödenmesi amacıyla icra yoluyla satışı ve haczi mümkündür.
- CBelirli bir topluluğun yararlanmasına tahsis edilen bu taşınmazların statüsü 'kazanılmış hak' niteliğinde olduğundan, yetkili idari makamlarca dahi tahsis amacı hiçbir suretle değiştirilemez.
- Tahsis amaçları yetkili makamlarca usulüne uygun olarak değiştirilmedikçe bu mallar özel mülkiyete konu edilemez, tapuda özel mülkiyet olarak tescil edilemez ve zamanaşımı ile kazanılamazlar.Cevap
- EOrta malları 'hizmet malı' kategorisinde yer aldığı için, idare tarafından kamu yararı gözetilerek özel hukuk sözleşmeleriyle üçüncü kişilere devredilebilir veya kiralanabilir.
Cevap
Orta malları, tahsis amaçları yetkili makamlarca usulüne uygun olarak değiştirilmedikçe özel mülkiyete konu edilemez, tapuda özel mülkiyet olarak tescil edilemez ve zamanaşımı ile kazanılamazlar.
Doğru yanıt olan seçenek, orta mallarının sahip olduğu 'kamu malı zırhını' tam olarak ifade etmektedir. Bu mallar tahsis edildikleri kamu yararı amacı (ortak kullanım) devam ettiği sürece özel hukuk işlemlerine konu olamazlar, zamanaşımı ile kazanılamazlar ve haczedilemezler. Bu hukuki durum ancak yetkili makamlarca (örneğin Mera Kanunu kapsamında Valilik bünyesindeki komisyonlarca) gerçekleştirilecek bir 'tahsis değişikliği' işlemi ile sona erebilir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Orta Mallarının Hukuki Rejimi