Soru

Zorluk: OrtaKusursuz Sorumluluk: Kamu Külfetleri Karşısında Eşitlik İlkesi (Fedakarlığın Denkleştirilmesi)

İdare, kamu yararını gerçekleştirmek amacıyla bütünüyle hukuka uygun bir biçimde yürüttüğü bir demiryolu genişletme projesi kapsamında, teknik gereklilikler nedeniyle bir sanayi sitesinin ana giriş güzergahını iki yıl sürecek şekilde değiştirmiştir. Bu uygulama sonucunda, sitenin girişinde bulunan bir akaryakıt istasyonu, ulaşımın zorlaşması nedeniyle müşteri kitlesini büyük oranda kaybetmiş ve ticari olarak özel ve olağandışı bir zarara uğramıştır. İdarenin herhangi bir kusuru bulunmaksızın gerçekleşen bu zararı tazmin etme yükümlülüğü, aşağıdaki sorumluluk ilkelerinden hangisi ile açıklanır?

  1. Kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesi (Fedakarlığın denkleştirilmesi)Cevap
  2. B
    Hizmet kusuru ilkesi
  3. C
    Tehlike (Risk) ilkesi
  4. D
    Sosyal risk ilkesi
  5. E
    İdari vesayet denetimi

Cevap

Kamu külfetleri karşısında eşitlik (Fedakarlığın denkleştirilmesi) ilkesi uyarınca idare, hukuka uygun eylemleriyle belirli bir kişiye verdiği özel zararı tazmin etmelidir.
Kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesi, idarenin kamu yararı amacıyla gerçekleştirdiği ve hukuka uygun olan faaliyetleri sonucunda, belirli bir kişinin veya grubun 'özel ve olağandışı' bir zarara uğraması durumunda devreye girer. Bu ilkeye göre, kamu yararı için katlanılan fedakarlık, hakkaniyet gereği toplumun tamamına (idare aracılığıyla) paylaştırılmalıdır. Olayda demiryolu inşası hukuka uygundur ancak akaryakıt istasyonu sahibi bu genel yarar uğruna tek başına ağır bir yüke katlanmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Eylemin hukuki niteliğini analiz etme
İdarenin eylemi bütünüyle 'hukuka uygun' olarak belirtilmiştir.
Kusur sorumluluğu (hizmet kusuru) için hukuka aykırılık şarttır, hukuka uygun eylemlerde kusursuz sorumluluk aranır.
2
Zararın niteliğini değerlendirme
Zarar 'özel ve olağandışı' (akaryakıt istasyonuna özgü) bir nitelik taşımaktadır.
Hukuka uygun eylemden doğan her zarar değil, sadece toplumsal külfetlerin eşit dağılımını bozan 'özel' zararlar tazmin edilir.
3
Uygun kusursuz sorumluluk türünü eşleştirme
Kamu külfetleri karşısında eşitlik (Fedakarlığın denkleştirilmesi) ilkesi.
Toplumun genel yararı (demiryolu) için bir kişinin katlanmak zorunda kaldığı ağır yükün, hakkaniyet gereği toplumca paylaşılması bu ilkenin temelidir.

Anahtar Kavram

Kamu Külfetleri Karşısında Eşitlik / Fedakarlığın Denkleştirilmesi
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla