Kamu politikası literatüründe Charles Lindblom tarafından "Kök Yöntemi" (Root Method) olarak adlandırılan Rasyonel-Kapsamlı Model, karar alma sürecini teknik bir rasyonaliteye dayandırırken amaçlar (değerler) ve araçlar (politika alternatifleri) arasında katı bir kronolojik/yöntemsel ayrım öngörür. Buna göre, rasyonel-kapsamlı modelde değer hiyerarşisi ile ampirik analiz arasındaki ilişkiye dair aşağıdaki ifadelerden hangisi modelin temel metodolojik varsayımını yansıtır?
- Politika amaçlarının ve toplumsal değerlerin saptanması, alternatiflerin ampirik analizinden önce ve ondan yöntemsel olarak bağımsız bir aşama şeklinde gerçekleştirilir.Cevap
- BKarar verici, amaçlar ile araçları birbirinden ayırmaz; politika seçeneklerini analiz ederken uygun amaçları da süreç içerisinde kademeli olarak belirler.
- CKarar verme süreci, önce geniş kapsamlı temel yönelimlerin belirlenmesi, ardından seçilen alanlarda ayrıntılı rasyonel inceleme yapılması şeklinde iki aşamalıdır.
- DKarar süreci; sorunlar, çözümler, katılımcılar ve seçim fırsatlarının birbirinden bağımsız aktığı, rasyonel bir amaç-araç bağı kurulmayan örgütsel bir yapıdır.
- EKarar verici, kapsamlı bir değer hiyerarşisi kurmak yerine sadece mevcut politikalardan sınırlı düzeyde ayrılan seçenekler arasında bir uzlaşı arar.
Cevap
Politika amaçlarının ve toplumsal değerlerin saptanması, ampirik analizden önce ve ondan bağımsız bir aşama olarak ele alınır.
Rasyonel-Kapsamlı Model (Kök Yöntemi), karar vericinin tam bilgiye sahip olduğunu ve nesnel kararlar alabildiğini varsayar. Bu modelde rasyonelliğin ilk adımı, ampirik analize (araçların, yani politika alternatiflerinin incelenmesi) geçilmeden önce toplumsal değerlerin ve amaçların net bir şekilde tanımlanması ve önem sırasına dizilmesidir. Bu durum, amaçlar ile araçların yöntemsel olarak birbirinden yalıtılmasını gerektirir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Rasyonel-Kapsamlı Modelde Amaç-Araç Ayrımı (Metodolojik Rasyonalite)
Tahmini Süre:1m 30s