Soru

Zorluk: Çok zorRasyonel-Kapsamlı Model

Kamu politikası analizinde 'Rasyonel-Kapsamlı Model'in (Kök Yöntemi) uygulama aşamasında karşılaştığı en temel metodolojik zorunluluklardan biri, analistin 'değer' ve 'olgu' alanlarını birbirinden kesin olarak ayırmasıdır. Bu modelin öngördüğü rasyonaliteye ulaşmak isteyen bir kamu yöneticisinin, amaçlar (değerler) ile bu amaçlara ulaştıracak araçlar (politikalar) arasındaki ilişkiyi kurarken izlemesi gereken yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Amaçların, olası araçların analizinden önce ve onlardan tamamen bağımsız bir şekilde tanımlanarak öncelik sırasına dizilmesiCevap
  2. B
    Amaçların ve araçların eş zamanlı olarak seçilmesi ve amaçların mevcut araçların kapasitesine göre süreç içinde daraltılması
  3. C
    Temel kararlarda rasyonel analizi, ayrıntılı uygulama kararlarında ise deneme-yanılma ve mevcut politikaları geliştirme yöntemini birleştirmesi
  4. D
    Karar verme birimine ulaşan sorun akışları ile çözüm önerilerinin rasyonel bir hiyerarşi olmaksızın anlık fırsatlarla eşleştirilmesi
  5. E
    Toplumsal faydayı maksimize etmek yerine, karar vericilerin kendi bütçelerini veya kurumsal prestijlerini koruyan araçlara öncelik vermesi

Cevap

Amaçların, olası araçların analizinden önce ve onlardan tamamen bağımsız bir şekilde tanımlanarak öncelik sırasına dizilmesi
Rasyonel-Kapsamlı Model (Kök Yöntemi), karar vericinin önce toplumsal değerleri ve hedefleri net bir şekilde tanımlamasını, bunları bir önem sırasına dizmesini ve ancak bu aşamadan sonra bu hedeflere ulaşacak alternatif araçları değerlendirmesini öngörür. Bu süreçte amaçlar, araçlardan bağımsız birer değişken olarak ele alınır. Bu ayrım, analizin nesnel ve optimize edilmiş bir sonuca ulaşması için zorunludur.

Adım Adım Çözüm

1
Modelin epistemolojik temelini belirleme
Rasyonel-Kapsamlı Model (Kök Yöntemi), karar vericinin değerleri (amaçları) olgulardan (araçlardan) ayırabildiğini varsayar.
Rasyonel bir seçim yapabilmek için önce neyin başarılmak istendiğinin (değer hiyerarşisi) netleşmesi gerekir.
2
Amaç-Araç ilişkisini analiz etme
Analiz süreci doğrusaldır: Önce amaçlar belirlenir, sonra bu amaçlara hizmet edecek tüm araçlar (alternatifler) taranır.
Eğer amaçlar araçlara göre belirlenirse (B seçeneğindeki gibi), bu rasyonaliteden ziyade mevcut durumun devamı (artırımcılık) olur.
3
Seçenekleri eleme
Eş zamanlı seçim (Artırımcı), karma analiz (Etzioni) veya örgütsel anarşi (Çöp Kutusu) rasyonel modelin kapsamlılık ve doğrusallık ilkesine uymaz.
Rasyonel model 'ideal' ve 'normatif' bir yapı sunarak tam bilgi ve tam ayrıştırma talep eder.

Anahtar Kavram

Amaç-Araç Ayrımı ve Değer Hiyerarşisi

Daha Fazla Pratik

Rasyonel-Kapsamlı Model ile Artırımcı Model arasındaki farkları, Lindblom'un 'Kök' ve 'Dal' benzetmeleri üzerinden tekrar inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 45s
Bu soruyu puanla