Bir köyün kullanımına kadimden beri hayvan otlatma alanı olarak bırakılan ve Mera Özel Sicili'ne tescil edilmiş bir taşınmaz üzerinde, merkezi idarenin kamu yararı gerekçesiyle bir enerji üretim tesisi kurulmasına izin vermeyi planladığı varsayıldığında; bu taşınmazın hukuki statüsü ve kullanım amacının değiştirilmesi süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Meralar gibi orta malları üzerinde özel mülkiyet tesis edilemez; bu alanların başka bir amaçla kullanılabilmesi için Mera Kanunu'nda öngörülen istisnai hallerin varlığı ve yetkili makamlarca yapılacak resmi bir tahsis değişikliği işlemi zorunludur.Cevap
- BMeralar, devletin hüküm ve tasarrufu altındaki sahipsiz mallar statüsünde kabul edildiğinden, idare herhangi bir usuli işleme veya tahsis değişikliği kararına gerek duymaksızın bu alanlar üzerinde doğrudan tasarrufta bulunabilir.
- CKöylülerin bu alanı kadimden beri kesintisiz ve nizasız olarak kullanıyor olmaları, mülkiyetin kazandırıcı zaman aşımı yoluyla köy tüzel kişiliğine geçtiğini ispatlar ve idarenin tasarruf yetkisini ortadan kaldırır.
- DSöz konusu mera alanı idari bir kararla bir enerji şirketine kiralandığı anda orta malı niteliğini kendiliğinden kaybederek idarenin özel malı haline gelir ve tamamen özel hukuk hükümlerine tabi olur.
- EOrta malları kural olarak haczedilemez; ancak enerji yatırımı gibi ticari ve ekonomik değeri yüksek bir faaliyet için tahsis edildiklerinde bu alanlar üzerindeki haciz yasağı kendiliğinden kalkar.
Cevap
Mera gibi orta malları üzerinde özel mülkiyet kurulamaz ve bu malların amaç dışı kullanımı ancak Mera Kanunu çerçevesinde yapılacak resmi bir tahsis değişikliği işlemiyle mümkündür.
Meralar, yaylaklar ve kışlaklar gibi yerler idare hukukunda 'orta malı' niteliğindedir. Bu mallar kamu malı oldukları için özel mülkiyete konu olamazlar, satılamazlar ve zaman aşımıyla kazanılamazlar. Bu alanların mera vasfından çıkarılarak başka bir amaçla (maden, enerji, sanayi vb.) kullanılabilmesi, Mera Kanunu'ndaki sıkı şartlara bağlıdır ve mutlaka yetkili idari merciler tarafından yapılacak resmi bir 'tahsis amacının değiştirilmesi' işlemini gerektirir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Orta mallarının dokunulmazlığı ve tahsis değişikliği usulü
Tahmini Süre:2m 0s