Soru

Zorluk: OrtaCumhurbaşkanlığı Kararnameleri (Olağan ve OHAL CBK)

1982 Anayasası’nın yürütme organına tanıdığı düzenleme yetkisi kapsamında çıkarılan olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri (CBK) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, mevcut Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir.Cevap
  2. B
    Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde, yürütme yetkisinin asli niteliği gereği kararname hükümleri esas alınır.
  3. C
    Anayasada münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda, kanun hükümlerine aykırı olmamak kaydıyla CBK ile düzenleme yapılabilir.
  4. D
    Siyasi haklar ve ödevler ile mülkiyet hakkı gibi kişi hakları, yürütme yetkisine ilişkin olduğu gerekçesiyle olağan dönem CBK'ları ile doğrudan sınırlandırılabilir.
  5. E
    Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine karşı yargı yolu kapalı olup, bu işlemler üzerinde sadece TBMM tarafından siyasi denetim yapılabilir.

Cevap

Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, mevcut Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir.
Anayasa'nın 104. maddesinde yapılan 2017 değişikliği ile yürütme organının düzenleme yetkisi kesin çizgilerle sınırlandırılmıştır. Buna göre, Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, o konuda daha önce çıkarılmış olan Cumhurbaşkanlığı kararnamesi kendiliğinden hükümsüz hale gelir. Bu kural, yasama organının 'asliliği' ve 'kanun üstünlüğü' ilkesinin bir sonucudur.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBK) anayasal sınırlarını belirle.
Olağan dönem CBK'ları; kanunda açıkça düzenlenen konularda, münhasıran kanunla düzenlenen alanlarda ve temel hakların belirli kategorilerinde çıkarılamaz.
Yürütmenin düzenleme yetkisi, yasamanın asli yetkisini aşamaz.
2
Kanun ile CBK arasındaki hiyerarşik ilişkiyi analiz et.
Anayasa'nın 104. maddesine göre, aynı konuda hem kanun hem de CBK varsa kanun uygulanır; sonradan kanun çıkarsa CBK hükümsüz kalır.
Normlar hiyerarşisinde kanun, olağan dönem CBK'sından üstün konumdadır.

Anahtar Kavram

Kanun Üstünlüğü ve CBK Sınırları

Daha Fazla Pratik

Olağan dönem CBK'ları ile OHAL CBK'ları arasındaki yargısal denetim ve hak düzenleme yetkisi farklarını gösteren bir karşılaştırma tablosu hazırlayınız.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla