Examkin

Soru

Zorluk: ZorOrta Malları

X Belediyesi sınırları içinde yer alan ve kadimden beri yöre halkı tarafından hayvan otlatmak amacıyla kullanılan bir meranın hukuki statüsüyle ilgili belediye bazı tasarruflarda bulunmayı planlamaktadır. Belediye, meranın bir bölümünü artan altyapı borçlarını ödemek amacıyla özel bir şirkete satmayı, kalan kısmının ise tahsis amacını değiştirerek sadece belediye personelinin kullanımına açık bir hizmet binası inşa etmeyi düşünmektedir. Öte yandan, yöre halkından Bay Z, meranın atıl durumda olan bir bölümünü 25 yıldır nizasız ve fasılasız olarak işlediğini ileri sürerek kazandırıcı zamanaşımı yoluyla adına tescilini talep etmiştir.

İdarenin mallarının hukuki rejimi dikkate alındığında, bu olayla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Mera, kamu hizmetinin doğrudan yürütülmesine tahsis edilmiş bir 'hizmet malı' niteliğinde olduğundan, belediyenin borçlarını ödemesi amacıyla özel hukuka tabi bir sözleşmeyle üçüncü kişilere devri mümkündür.
  2. B
    Kamu mallarının tahsis amacı, idarenin takdir yetkisi kapsamında her zaman serbestçe değiştirilebileceğinden, hizmet binası inşası için belediye meclisinin olağan bir kararı yeterlidir.
  3. C
    Bu taşınmaz sahipsiz mallar kategorisinde yer aldığından, kamu yararı kararı alınması şartıyla Bay Z'nin 25 yıllık fiili kullanımı dikkate alınarak mülkiyeti adına tescil edilebilir.
  4. Söz konusu taşınmaz, doğrudan yöre halkının ortak kullanımına özgülenmiş bir orta malı olduğundan özel mülkiyete konu olamaz ve Bay Z'nin kazandırıcı zamanaşımı yoluyla iktisap talebi reddedilmelidir.Cevap
  5. E
    İdarenin mallarının haczedilemezliği ilkesi kural olarak idarenin özel malları (emlak) için geçerli olduğundan, tahsis amacı değiştirilmeden de meranın borçlar nedeniyle alacaklılarca haczettirilmesi mümkündür.

Cevap

Söz konusu taşınmazın, doğrudan yöre halkının ortak kullanımına özgülenmiş bir orta malı olması nedeniyle özel mülkiyete konu olamayacağı ve kazandırıcı zamanaşımı yoluyla kazanılamayacağı yönündeki ifadedir.
Meralar, yaylaklar, kışlaklar ve meydanlar gibi taşınmazlar, idarenin malları içinde 'orta malları' kategorisinde yer alır. Orta malları kamu malı niteliğine sahip olduklarından mutlak bir hukuki korumaya tabidir. Bu nedenle kural olarak satılamazlar, devredilemezler, haczedilemezler ve zilyetlik (kazandırıcı zamanaşımı) yoluyla gerçek veya tüzel kişilerce kazanılamazlar. Dolayısıyla, olaydaki Bay Z'nin 25 yıllık nizasız ve fasılasız kullanımı bulunsa dahi, kamu malı niteliğindeki meranın özel mülkiyete geçirilerek adına tescil edilmesi hukuken mümkün değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Olaydaki taşınmazın türünü tespit ederek idarenin malları içindeki hukuki sınıflandırmasını belirleme.
Meralar, yaylaklar, kışlaklar ve pazar yerleri gibi taşınmazlar, idare hukukunda doğrudan halkın ortak yararlanmasına tahsis edilen 'orta malları' kategorisinde yer alır.
İdarenin mallarının tabi olduğu hukuki rejim (haczedilebilirlik, devredilebilirlik, zilyetlikle kazanım), malın türüne göre değişiklik gösterir.
2
Kamu mallarının ve özelde orta mallarının hukuki özelliklerini olaydaki taleplere uygulama.
Kamu malları satılamaz, haczedilemez ve kazandırıcı zamanaşımı (zilyetlik) yoluyla mülkiyeti kazanılamaz. Tahsis amaçları ise idarenin olağan işlemleriyle değil, ancak kanunlarda (ör. Mera Kanunu) öngörülen istisnai usullerle değiştirilebilir.
Belediyenin satış planının, tahsis amacı değişikliği işleminin ve Bay Z'nin tescil talebinin hukuka uygunluğunu değerlendirmek için gereklidir.
3
Seçenekleri kamu malı rejiminin kuralları ışığında analiz etme.
Bay Z'nin 25 yıllık fiili kullanımı bulunsa dahi, kamu malı statüsündeki merayı zamanaşımıyla iktisap etmesi mümkün olmadığından tescil talebinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılır.
Hukuken doğru olan tek ifadeyi kesin ve net bir biçimde tespit etmek içindir.

Anahtar Kavram

Orta Mallarının Hukuki Rejimi ve Özellikleri
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Orta Malları

Bu konudan daha fazla soru