Soru

Zorluk: OrtaCumhurbaşkanlığı Kararnameleri (Olağan ve OHAL CBK)

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nde yürütme organının asli düzenleyici işlemi niteliğindeki olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBK) tabi olduğu anayasal sınırlamalar ve hukuki statüsü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Olağan dönem CBK'ları ile Anayasa'nın ikinci kısmında yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleri ile siyasi haklar ve ödevler düzenlenebilir.
  2. B
    Kanunda açıkça düzenlenen bir konuda, kanun hükmüne aykırı olmamak şartıyla Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile yeni düzenlemeler yapılabilir.
  3. C
    Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin Anayasa'ya uygunluk denetimi, yürütme organının bir işlemi olması sebebiyle Danıştay tarafından yapılır.
  4. Bu kararnameler ile sadece Anayasa'nın 'Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler' bölümündeki haklar düzenlenebilir; kişisel ve siyasi haklar bu kapsamın dışındadır.Cevap
  5. E
    TBMM tarafından aynı konuda bir kanun çıkarılması durumunda, o konuda daha önce çıkarılmış olan CBK hükümleri uygulanmaya devam eder.

Cevap

Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile sadece sosyal ve ekonomik hakların düzenlenebileceği, kişisel ve siyasi hakların ise bu kararnamelerin kapsamı dışında tutulduğu ifadesi doğrudur.
Doğru seçenek olan ifade, Anayasa'nın 104. maddesinde düzenlenen CBK sınırlarını tam olarak yansıtmaktadır. Olağan dönem CBK'ları ile temel haklar, kişi hakları ve ödevleri ile siyasi haklar ve ödevlerin düzenlenmesi yasaklanmış; ancak sosyal ve ekonomik hakların düzenlenmesine izin verilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
CBK'ların konu bakımından sınırlarını analiz etme
Olağan dönem CBK'larının; temel haklar, kişi hakları ve siyasi hakları düzenleyemeyeceği ancak sosyal ve ekonomik hakları düzenleyebileceği belirlenir.
Anayasa'nın 104. maddesindeki 'yasak alan' kuralını uygulamak için.
2
CBK ile kanun arasındaki hiyerarşik ilişkiyi değerlendirme
Kanunda düzenlenen konularda CBK çıkarılamayacağı ve çatışma halinde kanunun üstün olduğu tespit edilir.
Normlar hiyerarşisi ve 'kanun önceliği' ilkesini doğrulamak için.
3
Yargısal denetim merciini kontrol etme
CBK'ların yargısal denetiminin Anayasa Mahkemesi tarafından yapıldığı teyit edilir.
Anayasal denetim yetkisinin hangi mahkemeye ait olduğunu saptamak için.

Anahtar Kavram

Olağan Dönem Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Sınırları ve Yargısal Denetimi
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla