Yeni Kamu İşletmeciliği (YKİ) modelinde, politika oluşturma (stratejik karar alma) ve politika uygulama (hizmet sunumu) işlevlerinin kurumsal olarak ayrıştırılması (ajanslaşma) savunulmaktadır. Bu yaklaşım; hizmeti sunan birimlerin kendi çıkarlarını ön plana çıkarabileceği ve sahip oldukları teknik uzmanlık nedeniyle karar alıcılardan daha fazla bilgiye sahip oldukları varsayımına dayanarak, performans sözleşmeleri gibi denetim mekanizmalarını gerekli görür.
Parçada belirtilen varsayımlar ve kurulan ilişki, YKİ'nin aşağıdaki teorik temellerinden hangisi ile doğrudan ilişkilidir?
- Asil-Vekil Kuramı (Principal-Agent Theory)Cevap
- BKamu Tercihi Teorisi (Public Choice Theory)
- CYeni Kamu Hizmeti Yaklaşımı
- DYönetişim (Governance) Yaklaşımı
- EDurumsallık Yaklaşımı
Cevap
Asil-Vekil Kuramı (Principal-Agent Theory), kamu yönetiminde karar alıcılar (siyasetçiler/üst yönetim) ile uygulayıcılar (bürokratlar/ajanslar) arasındaki ilişkiyi çıkar çatışması ve bilgi asimetrisi üzerinden açıklayan temel teorik dayanaktır.
Asil-Vekil Kuramı, taraflar arasındaki çıkar çatışmasını ve bilginin taraflar arasında eşitsiz dağılmasını (bilgi asimetrisi) temel alır. Yeni Kamu İşletmeciliği, bu kuramı kullanarak kamu hizmetlerinin siyasi otoriteden bağımsız ajanslarca sunulmasını ve bu sürecin performans sözleşmeleriyle denetlenmesini gerekçelendirir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Asil-Vekil Kuramı çerçevesinde kamu yönetiminde yapısal ayrışma ve denetim.
İpuçları
1
Soruda geçen 'bilgi asimetrisi' kavramı, ekonomide bir tarafın diğerinden daha fazla bilgiye sahip olduğu ilişkileri tanımlar.
Daha Fazla Pratik
İşlem Maliyeti İktisadı (TCE) ve Kamu Tercihi Teorisi'nin YKİ reformlarına olan diğer katkılarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s