Kamu Yönetiminde Çağdaş Yaklaşımlar
189 soru
Postmodern kamu yönetimi düşüncesi, modernitenin rasyonel-bürokratik modeline yönelik köklü eleştiriler getirirken "kuruculuk karşıtlığı" (anti-foundationalism) kavramını merkezi bir konuma yerleştirir.
Buna göre, postmodern yaklaşımın "kuruculuk karşıtlığı" ilkesi çerçevesinde kamu yönetimine ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
Kamu hizmetlerinin dijitalleşme sürecinde, vatandaşların ve işletmelerin kamu kurumlarına sundukları bilgilerin güvenli bir altyapı üzerinden diğer kurumların erişimine açılması; böylece bireylerden aynı belgenin veya verinin farklı kurumlarca mükerrer şekilde talep edilmesinin önüne geçilmesi amaçlanmaktadır. Kamu yönetiminde kırtasiyeciliği azaltmak ve verimliliği artırmak adına geliştirilen bu temel yaklaşım aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilmektedir?
Geleneksel kamu yönetimi anlayışında denetim, genellikle hizmetin sunulmasından sonra hataları tespit etmeye ve sorumluları bulmaya odaklanan bir "sonuç kontrolü" niteliğindeyken; Toplam Kalite Yönetimi (TKY) bu yaklaşımı temelinden değiştirmektedir. Buna göre, TKY uygulanan bir kamu kurumunda denetim ve kalite güvencesi süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi bu yaklaşımın temel felsefesini yansıtmaktadır?
sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve ilgili uygulama kılavuzları çerçevesinde yürütülen stratejik planlama sürecinde; idarenin varlık nedenini, gelecekte ulaşmayı hedeflediği ideal tabloyu ve kurumsal ilkelerini (misyon, vizyon ve temel değerler) ortaya koyduğu aşama aşağıdakilerden hangisidir?
Yönetişim (governance) kuramcıları, kamu politikası süreçlerinde devletin tek başına karar alıcı olmaktan çıkıp ağlar (networks) içindeki bir aktöre dönüştüğünü vurgulasalar da devletin 'nihai otorite' olma vasfını tamamen kaybetmediğini belirtirler. Bu bağlamda, devletin ağlardaki aktörleri iş birliğine teşvik etmek veya ağın başarısızlığa uğradığı durumlarda meşru güç kullanarak müdahale etmek üzere arka planda bir 'tehdit' veya 'güvence' olarak bekleyen hiyerarşik otoritesini tanımlayan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Postmodern kamu yönetimi düşüncesi, geleneksel kuramların aksine kamu yönetimini teknik bir sorun çözme alanı değil, bir 'söylem' ve 'anlatı' alanı olarak görür. Bu yaklaşım kapsamında gerçekleştirilen 'yapısöküm' (deconstruction) çalışmaları, modern kamu yönetiminin temel dayanağı olan siyaset-yönetim ikiliğini (dichotomy) sorunsallaştırır.
Buna göre, postmodern yaklaşımın siyaset-yönetim ikiliğine yönelik temel tezi aşağıdakilerden hangisidir?
Kamu yönetimi literatüründe yönetişim (governance) kavramı; uygulandığı düzeye, kapsadığı aktörlere ve odaklandığı mekanizmalara göre farklı modellerle ele alınmaktadır. Özellikle kamu kaynaklarını kullanan kurumların, Kamu İktisadi Teşebbüslerinin (KİT) ve özerk üst kurulların; şeffaflık, hesap verebilirlik, adillik (hakkaniyet) ve sorumluluk ilkeleri çerçevesinde, tüm paydaşların haklarını gözeterek sevk ve idare edilmesini ifade eden model aşağıdakilerden hangisidir?
Bir kamu idaresi tarafından sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu çerçevesinde yürütülen stratejik planlama çalışmalarında; "kurumun sahip olduğu deneyimli yönetici kadrosunun varlığı" ile "hizmet sunulan alanda yeni ve gelişmiş teknolojilerin kullanıma sunulması" unsurları tespit edilmiştir.
Stratejik yönetim yaklaşımı ve GZFT (SWOT) analizi ilkeleri doğrultusunda bu unsurlar, analiz matrisinde sırasıyla hangi kategorilerde değerlendirilmelidir?
Yeni Kamu İşletmeciliği (YKİ) yaklaşımı, geleneksel kamu yönetiminin tek elden (monopol) hizmet sunumuna karşı çıkarak kamu kesiminde "piyasa disiplini" oluşturulmasını savunur. Bu bağlamda, kamu hizmetlerinin sunumunda rekabetin teşvik edilmesiyle ulaşılmak istenen temel sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
İyi yönetişim (good governance) paradigması içinde yer alan 'uzlaşma arayışı' (consensus orientation) ilkesi, kamu politikalarının oluşturulmasında toplumdaki farklı ilgi ve çıkar gruplarının beklentilerinin dengelenmesini öngörür. Bu ilke, sadece katılımcılığın bir sonucu değil, aynı zamanda sosyal sürdürülebilirliğin de teminatı olarak görülmektedir.
Buna göre, iyi yönetişimdeki 'uzlaşma arayışı' ilkesine ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
Kamu yönetiminde dijitalleşmenin en ileri aşamalarından biri olan ve vatandaşların kurumlara başvurmasına gerek kalmadan, idari sistemlerin 'yaşam olayları' (doğum, adres değişikliği, emeklilik vb.) üzerinden otomatik olarak hizmet tetiklemesini ifade eden 'proaktif e-devlet' modelinin uygulanması, geleneksel kamu yönetimi anlayışındaki hangi temel işleyiş mantığının dönüşümünü zorunlu kılar?
Yeni Kamu İşletmeciliği (NPM) yaklaşımıyla birlikte kamu kurumlarında performansın ölçülmesinde kuralı (Ekonomiklik, Verimlilik, Etkililik) temel alınmaya başlanmıştır. Bir kamu kurumunun sunduğu hizmete ilişkin şu değerlendirmeler yapılmaktadır:
I. Hizmet sunumu için gerekli olan uzman personelin ve teknik donanımın, kaliteden ödün vermeden piyasadaki en uygun maliyetle tedarik edilmesi.
II. Mevcut kaynaklar ve bütçe ile hizmetten yararlanan kişi sayısının maksimize edilmesi veya birim hizmet başına düşen girdi miktarının minimize edilmesi.
III. Sunulan hizmetin, kurumun stratejik planında yer alan 'toplumsal refahı artırma' ve 'sosyal adaleti sağlama' gibi nihai hedeflere ne ölçüde ulaştığının belirlenmesi.
Bu değerlendirmelerin ilgili performans boyutlarıyla doğru eşleştirmesi aşağıdakilerden hangisidir?
Yeni Kamu İşletmeciliği (YKİ) yaklaşımı, 1980 sonrası dönemde kamu yönetiminde verimlilik, etkililik ve ekonomi ilkelerini merkeze alan yapısal bir dönüşümü ifade eder. Bu paradigma, geleneksel bürokratik modelin katı yapısını 'piyasa temelli' yöntemlerle aşmayı amaçlar. Buna göre aşağıdakilerden hangisi Yeni Kamu İşletmeciliği yaklaşımının temel özellikleri arasında gösterilemez?
Robert ve Janet Denhardt tarafından geliştirilen Yeni Kamu Hizmeti Yaklaşımı'na (NPS) göre; kamu yönetiminde karar alma süreçleri, sadece verimlilik odaklı olan 'teknik rasyonalite' yerine 'stratejik rasyonalite' (strategic rationality) üzerine inşa edilmelidir. Buna göre, bir kamu yöneticisinin 'stratejik rasyonalite'ye uygun hareket etmesi aşağıdakilerden hangisini ifade eder?
Robert ve Janet Denhardt tarafından geliştirilen Yeni Kamu Hizmeti Yaklaşımı'na (NPS) göre; kamu yararının (public interest) mahiyeti ve bu yararın belirlenme süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Yönetişim (governance) yaklaşımı, kamu yönetiminde devletin tek taraflı hiyerarşik kontrolünün zayıfladığını ve kararların devlet, özel sektör ile sivil toplumdan oluşan ağlar (networks) aracılığıyla alındığını savunur. Ancak bu süreçte devletin tamamen etkisizleşmediği, aksine bu ağların oluşumu ve işleyişini yönlendiren bir "üst-yönetişim" (metagovernance) rolü üstlendiği ifade edilmektedir.
Buna göre, "üst-yönetişim" kavramı çerçevesinde devletin temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?
Postmodern kamu yönetimi yaklaşımı; moderniteye ait "evrensel rasyonellik", "nesnellik" ve "teknik uzmanlık" gibi kavramların mutlak doğrular olmadığını, bu kavramların aslında belirli söylemler aracılığıyla inşa edildiğini savunur. Bu yaklaşıma göre kamu yönetimi disiplini ve uygulamalarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Güncel kamu yönetimi literatüründe ve OECD Dijital Devlet Çerçevesi'nde "e-devlet" kavramı yerini daha geniş kapsamlı olan "dijital devlet" ( ) anlayışına bırakmaktadır. Bu dönüşüm; kamu idaresinin sadece mevcut süreçleri "dijitalleşmiş" () hale getirmesinden, hizmetlerin en baştan "dijitalce tasarlanmış" ( ) olduğu bir yapıya evrilmesini ifade eder.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi dijital devlet anlayışının, geleneksel e-devlet yaklaşımından ayrılan temel özelliklerinden biri değildir?
Yeni Kamu İşletmeciliği (YKİ) modelinde, geleneksel kamu yönetimindeki kural ve süreç odaklı "idari hesap verebilirlik" anlayışından, ölçülebilir sonuçlara ve verimliliğe dayalı bir "performans odaklı hesap verebilirlik" anlayışına geçiş yapılmıştır. Buna göre, Yeni Kamu İşletmeciliği anlayışını benimseyen bir kurumda yöneticilerin başarısını ölçmek için aşağıdakilerden hangisinin kullanılması beklenir?
Yeni Kamu Hizmeti Yaklaşımı'nın (NPS) temel ilkelerinden biri olan "Stratejik Düşün, Demokratik Hareket Et" (Think Strategically, Act Democratically) prensibi, kamu politikalarının oluşturulması ve yürütülmesi süreçlerinde aşağıdakilerden hangisini vurgulamaktadır?