Soru

Zorluk: Zorİdari Kolluk ile Adli Kolluk Ayrımı

Bir ilde vali tarafından kamu düzenini ve huzurunu korumak amacıyla tesis edilen genel bir kolluk işlemi çerçevesinde yürütülen denetimler sırasında, bir kişinin üzerinde uyuşturucu madde bulunduğu ve suçun işlenmekte olduğu tespit edilmiştir. Kolluk görevlileri bu aşamadan itibaren şüpheliyi yakalamış ve delilleri muhafaza altına almıştır.

Buna göre, söz konusu sürecin hukuki niteliği ve yetki devri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukukidir?

  1. A
    Olayın başından itibaren yapılan tüm işlemler, temelinde bir suç şüphesine dayandığı için adli kolluk faaliyeti sayılır ve uyuşmazlıklar adli yargıda çözülür.
  2. Suç şüphesine ulaşıldığı ve suçun işlendiği tespit edildiği andan itibaren faaliyetin niteliği 'idari'den 'adli'ye dönüşür ve bu aşamadan sonraki işlemler Cumhuriyet savcısının emir ve talimatları doğrultusunda yürütülür.Cevap
  3. C
    Vali, suç şüphesi ortaya çıkıp adli süreç başladıktan sonra da kolluk görevlilerine delil toplama ve soruşturma işlemleri konusunda bağlayıcı emirler vermeye devam eder.
  4. D
    Yakalanan kişinin uyuşturucu madde taşıması kamu düzenini bozduğu için, delil toplama ve yakalama dahil tüm işlemler idari kolluk kapsamında kalır ve yargısal denetimi İdare Mahkemelerinde yapılır.
  5. E
    İdari ve adli kolluk ayrımı sadece emniyet teşkilatı için geçerli olup, jandarma personeli mülki amire bağlı olmadan her durumda sadece adli kolluk yetkisini kullanır.

Cevap

Suç şüphesine ulaşıldığı ve suçun işlendiği tespit edildiği andan itibaren faaliyetin niteliği idariden adliye dönüşür ve yetkili makam Cumhuriyet savcısı olur.
Kolluk faaliyetleri 'maddi kriter' denilen amaç unsuruna göre ayrılır. Suç işlenmeden önce kamu düzenini korumak için yapılan faaliyetler idari kolluktur ve mülki amire bağlıdır. Suç işlendikten sonra faillerin ve delillerin tespiti için yapılan faaliyetler ise adli kolluktur ve Cumhuriyet savcısına bağlıdır. Senaryoda suçun tespitiyle birlikte yetki ve sorumluluk idari makamdan adli makama geçmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Kolluk faaliyetinin başlangıç amacını belirlemek.
Valinin kamu düzenini koruma emriyle başlayan süreç 'idari kolluk' faaliyetidir.
İdari kolluk, suç işlenmesini önlemek ve kamu düzenini sağlamak amacıyla yürütülen önleyici bir faaliyettir.
2
Faaliyetin niteliğinin değiştiği anı (kırılma noktasını) saptamak.
Uyuşturucu madde tespiti ve suçun işlendiğinin anlaşılmasıyla faaliyet 'adli kolluk' niteliği kazanır.
Suç işlendikten sonra delil toplama ve şüpheliyi yakalama işlemleri bastırıcı (tenkili) niteliktedir.
3
Yetki ve yargı yolu değişimini tespit etmek.
Bu aşamadan itibaren emir yetkisi Cumhuriyet savcısına geçer ve denetim adli yargıda yapılır.
Adli kolluk faaliyetleri savcının yönetim ve denetimi altında, ceza muhakemesi kurallarına göre yürütülür.

Anahtar Kavram

İdari ve Adli Kolluk Arasındaki Fonksiyonel Dönüşüm
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla