Soru

Zorluk: Ortaİdari İşlemin Unsurları: Yetki

Bir mülki idare amiri olan Vali, belediye sınırları içerisinde kalan ve mevzuat uyarınca münhasıran belediye meclisinin karar almasına bırakılmış bir konuda, kendisine tanınan yasal yetki süresi sona erdikten sonra bir idari işlem tesis etmiştir. Bu idari işlemin sakatlığı ve idare hukukundaki yetki kullanım ilkeleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. İşlemin, idare içindeki yetki paylaşımına aykırı olarak başka bir birimin görev alanında ve yasal süre aşılarak yapılması 'yetki tecavüzü' niteliğindedir.Cevap
  2. B
    Valinin, bir mahalli idare organı olan belediye meclisinin yerine geçerek işlem yapması 'fonksiyon gaspı' teşkil ettiği için işlem yok hükmündedir.
  3. C
    Yasal yetki süresinin sona ermesinden sonra yapılan bu işlem, kişiyi 'yetki gaspı' durumuna düşürür ve işlemin hukuk aleminde hiçbir sonuç doğurmamasına yol açar.
  4. D
    Vali bu işlemi 'yetki devri' yoluyla bir astına yaptırmış olsaydı, idari yargıda açılacak iptal davasında valilik makamı hasım olarak gösterilmeye devam edilirdi.
  5. E
    İmza devri yöntemi kullanılmış olsaydı, yetki makama ait kabul edildiği için valinin görevden ayrılması durumunda devredilen bu yetki yeni vali döneminde de sürerdi.

Cevap

İşlemin idari makamlar arasındaki yetki paylaşımına aykırı (konu) ve yasal süre aşılarak (zaman) yapılması 'yetki tecavüzü' niteliğindedir.
İdare hukukunda, idari bir makamın (Vali), idare teşkilatı içinde yer alan başka bir birimin (Belediye Meclisi) görev alanına giren bir işlem yapması 'konu bakımından yetki tecavüzü'; işlemin kanunda öngörülen süre sınırları dışında yapılması ise 'zaman bakımından yetki tecavüzü' olarak adlandırılır. Bu durumlar idari işlemin yetki unsurunu sakatlayarak işlemin iptal edilebilir hale gelmesine neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemi tesis eden makamın ve yetki aşımına uğrayan birimin statüsünü belirleyin.
İşlemi yapan Vali ve yetkisi aşılan Belediye Meclisi'nin her ikisi de idari/yürütme organıdır.
Fonksiyon gaspı ile yetki tecavüzünü ayırt etmek için makamların aynı devlet fonksiyonu (idare) içinde olup olmadığına bakılır.
2
Yetki aşımının hangi unsurları kapsadığını analiz edin.
Vali hem belediye meclisine ait bir konuda (konu) hem de süresi bittikten sonra (zaman) işlem yapmıştır.
İdari makamların konu, yer ve zaman bakımından sınırlarını aşması 'yetki tecavüzü' başlığı altında toplanır.
3
Geçerli olan yaptırımı ve diğer sakatlık türleriyle farkını değerlendirin.
Bu tür sakatlıklar 'iptal edilebilirlik' sonucunu doğurur; 'yokluk' yaptırımı gerektiren yetki gaspı veya fonksiyon gaspından farklıdır.
Yetki tecavüzü genellikle ağır ve bariz değilse sakat işlemin iptali ile sonuçlanır.

Anahtar Kavram

İdari İşlemin Yetki Unsuru ve Sakatlık Türleri
Bu soruyu puanla