Examkin

Soru

Zorluk: ZorAnayasa Değişikliği Süreci ve Referandum

19821982 Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanı tarafından bir daha görüşülmek üzere Türkiye Büyük Millet Meclisine (TBMM) geri gönderilen bir anayasa değişikliği kanununun, Meclis tarafından hiçbir değişiklik yapılmadan (aynen) kabul edilmesi durumunda ortaya çıkacak hukuki sonuçlarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. TBMM geri gönderilen kanunu üye tamsayısının üçte iki çoğunluğu (400400 milletvekili) ile aynen kabul ederse, Cumhurbaşkanı bu kanunu yayımlayabilir veya halkoyuna sunabilir.Cevap
  2. B
    Geri gönderilen kanun üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili) ile aynen kabul edilirse, Cumhurbaşkanı bu kanunu yayımlamak zorundadır.
  3. C
    Kanun üye tamsayısının beşte üçü (360360 milletvekili) ile aynen kabul edilirse, Cumhurbaşkanı kanunu halkoyuna sunmaksızın doğrudan yayımlama yetkisini kazanır.
  4. D
    Üye tamsayısının üçte iki çoğunluğu (400400 milletvekili) ile aynen kabul edilen bir kanun için Cumhurbaşkanının halkoyuna sunma (referandum) yetkisi sona erer.
  5. E
    Cumhurbaşkanı, Meclis tarafından aynen kabul edilerek kendisine tekrar gönderilen bir anayasa değişikliği kanununu bir kez daha Meclise geri gönderme yetkisine sahiptir.

Cevap

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin geri gönderilen bir anayasa değişikliği kanununu üye tamsayısının üçte iki çoğunluğu (400400 milletvekili) ile hiçbir değişiklik yapmadan kabul etmesi durumunda, Cumhurbaşkanı bu kanunu yayımlama veya halkoyuna sunma yetkilerinden birini kullanabilir.
Doğru cevap, anayasanın 175175. maddesinde yer alan açık düzenlemeye dayanmaktadır. Cumhurbaşkanı tarafından Meclise geri gönderilen bir anayasa değişikliği kanunu, Meclis tarafından üye tamsayısının üçte iki çoğunluğu (400400 milletvekili) ile hiçbir değişiklik yapılmadan aynen kabul edilirse; Cumhurbaşkanı bu kanunu yayımlama (onaylama) veya halkoyuna sunma (referandum) yetkisine sahip olur. Bu durum, Meclis'in nitelikli çoğunlukla iradesini pekiştirmesinin bir sonucudur.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanının iade yetkisini ve 'aynen kabul' kavramını analiz etme
Cumhurbaşkanı anayasa değişikliği kanunlarını TBMM'ye geri gönderebilir; TBMM metni değiştirmeden tekrar oylarsa buna 'aynen kabul' denir.
Anayasa değişikliği sürecindeki iade mekanizması, olağan kanunlardan farklı özel nitelikli çoğunluklar gerektirir.
2
175175. maddedeki özel çoğunluk şartını uygulama
İade edilen metin için 'aynen kabul' eşiği 2/32/3 çoğunluk (400400 milletvekili) olarak belirlenmiştir.
Meclis'in iradesinde ısrar etmesi ve Cumhurbaşkanı'nın 'yayımlama' opsiyonunu tetiklemesi için bu yüksek sınıra ulaşması şarttır.
3
Cumhurbaşkanının 400400 oy sonrası yetkilerini belirleme
Meclis 400400 oyu bulursa, Cumhurbaşkanı ya kanunu Resmi Gazete'de yayımlar ya da ihtiyari olarak halkoyuna sunar.
Yüksek çoğunluk sağlanması Cumhurbaşkanının yayımlama engelini kaldırır ancak referandum yetkisini ortadan kaldırmaz.

Anahtar Kavram

Anayasa Değişikliklerinde Cumhurbaşkanının İade ve Onay Yetkisi

Daha Fazla Pratik

Anayasa değişikliğinde 'şekil bakımından' denetim şartlarını ve sürelerini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Anayasa Değişikliği Süreci ve Referandum

Bu konudan daha fazla soru