1982 Anayasası'nın 125. maddesinde yer alan "İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür." hükmü ile 129. maddesinde düzenlenen kamu görevlilerinin mali sorumluluğuna ilişkin esaslar birlikte değerlendirildiğinde, Türk hukukunda idarenin sorumluluk rejimi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Aİdarenin mali sorumluluğu, mağdurun öncelikle ilgili kamu görevlisinin mal varlığına başvurmasını gerektiren "tali" (ikincil) nitelikte bir sorumluluktur.
- BZarar ile idari faaliyet arasındaki illiyet bağı (nedensellik bağı), sadece idarenin kusurlu olduğu kabul edilen sorumluluk hallerinde aranan bir şarttır.
- 1982 Anayasası çerçevesinde idarenin sorumluluğu "asli" niteliktedir; kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlarda dahi dava, kişiye değil doğrudan idareye yöneltilir.Cevap
- Dİdarenin sorumlu tutulabilmesi için zararın mutlaka hukuka aykırı bir "idari işlem"den kaynaklanması ve bu işlemin yargı kararıyla iptal edilmiş olması anayasal bir zorunluluktur.
- Eİdarenin mali sorumluluğu, Borçlar Kanunu'ndaki haksız fiil hükümlerine tabi olan özel hukuk nitelikli bir yükümlülük olup uyuşmazlıklar adli yargıda çözümlenir.
Cevap
1982 Anayasası çerçevesinde idarenin sorumluluğu "asli" niteliktedir; kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlarda dahi dava, kişiye değil doğrudan idareye yöneltilir.
Türk idare hukukunda idarenin mali sorumluluğu 'asli' niteliktedir. Anayasa'nın 129. maddesinin 5. fıkrasına göre, kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davaları ancak idare aleyhine açılabilir. Bu düzenleme, mağdurun doğrudan doğruya idareyi muhatap almasını sağlar ve idarenin 'asli' sorumluluğunu pekiştirir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İdarenin Asli Sorumluluğu ve Kamu Görevlisinin Anayasal Güvencesi