Soru

Zorluk: Çok zorRasyonel-Kapsamlı Model

Kamu politikası analizinde 'Rasyonel-Kapsamlı Model' (Kök Yöntemi), karar vericinin tam bir objektif rasyonelliğe ulaşabilmesi için belirli bir epistemolojik önceliklendirme öngörür. Bu çerçevede, rasyonelliğin mantıksal bir sonucu olarak, amaçlar (değerler) ve araçlar (ampirik analiz) arasındaki ilişkiye dair aşağıdaki yaklaşımlardan hangisi modelin yapısal zorunluluğunu ifade eder?

  1. Amaçların ve toplumsal değerlerin, alternatif araçların ampirik analizinden önce, onlardan tamamen bağımsız ve analitik olarak ayrıştırılmış bir biçimde belirlenmesiCevap
  2. B
    Amaçların ve araçların, sınırlı rasyonellik çerçevesinde karşılıklı olarak birbirini etkileyecek ve iç içe geçecek şekilde (marjinal analizle) ele alınması
  3. C
    Amaçların belirlenmesinde toplumsal değerler hiyerarşisi yerine, sadece mevcut bürokratik kapasite ile uygulanabilir olan teknik araçların baz alınması
  4. D
    Temel ve stratejik amaçlar için kapsamlı bir rasyonel analiz, rutin ve teknik detaylar için ise yüzeysel bir araç-amaç taraması yapılması
  5. E
    Amaçların, karar sürecine dahil olan farklı baskı gruplarının pazarlık güçlerine ve siyasi uzlaşıya göre dinamik olarak revize edilmesi

Cevap

Rasyonel-kapsamlı modelin normatif idealine göre, amaçlar ve değerler, alternatif araçların analizinden önce ve onlardan tamamen bağımsız olarak belirlenip hiyerarşik bir sıraya konulmalıdır.
Rasyonel-kapsamlı modelin 'Kök Yöntemi' (Root Method) olarak adlandırılmasının temel nedeni, her seferinde mevcut politikalardan bağımsız olarak en temelden (root) başlanması ve amaçların araçlardan önce, bağımsız bir şekilde belirlenmesidir. Bu modelde rasyonellik, değerlerin (amaçların) ampirik verilerden (araçlardan) analitik olarak ayrıştırılmasını ve amaçların öncelikli olarak tanımlanmasını zorunlu kılar.

Adım Adım Çözüm

1
Karar vericinin toplumsal değerleri ve öncelikleri tanımlaması
Politikanın temel amaçlarının (ends) netleşmesi
Rasyonel modelde amaçlar, araçlardan mantıksal olarak önce gelir.
2
Amaçlar ve değerlerin önem sırasına göre hiyerarşik olarak dizilmesi
Karar kriterlerinin oluşturulması
Farklı değerler arasında seçim yapabilmek için objektif bir sıralama gereklidir.
3
Belirlenen amaçlara ulaşmayı sağlayacak tüm olası araçların (means) ampirik analizi
Kapsamlı bir alternatif listesi ve sonuç öngörüleri
Bu aşamada değer yargıları değil, bilimsel ve teknik veriler kullanılır.
4
Seçilen araçların amaçlarla uyumunun ve net fayda maksimizasyonunun kontrolü
En etkin (efficient) kararın seçilmesi
Amaçlar ve araçlar arasındaki bu katı ayrım, objektif rasyonelliğin temelidir.

Anahtar Kavram

Ends-Means Separation (Amaç-Araç Ayrımı)
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla