Soru

Zorluk: Zorİptal Davaları

Bir kamu kurumu, "hizmet gereği" ve "kadro ihtiyacı" gerekçelerini öne sürerek, kurum içindeki muhalif görüşleriyle bilinen bir şube müdürünü, uzmanlık alanıyla ilgisi olmayan ve personel ihtiyacı bulunmayan uzak bir taşra teşkilatına naklen atamıştır. Davacı, bu işlemin aslında kendisini cezalandırmak ve pasifize etmek amacıyla tesis edildiğini ileri sürerek iptal davası açmıştır.

Bu iddia çerçevesinde, söz konusu idari işlemin sakatlandığı ileri sürülen temel unsur ve bu sakatlık türünün doktrindeki adı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Maksat unsuru - Yetki saptırmasıCevap
  2. B
    Sebep unsuru - Sebep ile konu arasındaki illiyet bağının kopukluğu
  3. C
    Konu unsuru - Hukuki imkansızlık
  4. D
    Yetki unsuru - Yer yönünden yetki tecavüzü
  5. E
    Şekil unsuru - Usulde paralellik ilkesine aykırılık

Cevap

İdarenin yetkisini kamu yararı dışında gizli bir amaçla (cezalandırma, siyasi görüş vb.) kullanması durumunda işlem maksat unsuru yönünden sakatlanır ve buna yetki saptırması denir.
İdare hukukunda, idarenin tüm işlemleri nihai olarak kamu yararı amacına yönelik olmalıdır. Bir idari işlem, mevzuatın öngördüğü haklı bir sebep maskesi altında aslında kişisel bir kin, siyasi bir tercih veya cezalandırma kastıyla tesis edilmişse, bu durum işlemin amacının saptırıldığı anlamına gelir. Bu sakatlık 'maksat' unsurundadır ve doktrinde 'yetki saptırması' olarak adlandırılır. Naklen atama vakalarında, atamanın personeli pasifize etmek amacıyla yapılması bu sakatlığın klasik bir örneğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Olaydaki idari işlemin analiz edilmesi
İşlem görünüşte (şeklen) hukuka uygun gerekçelere ("hizmet gereği", "kadro ihtiyacı") dayandırılmıştır.
İptal davasında işlemin unsurları (yetki, şekil, sebep, konu, maksat) tek tek incelenmelidir.
2
İdarenin gerçek niyetinin (subjektif amaç) tespiti
İdarenin asıl amacının hizmetin gerekleri değil, kişiyi cezalandırmak olduğu iddia edilmektedir.
Maksat unsuru, idarenin bir işlemi yaparken ulaşmak istediği nihai sonucu ifade eder.
3
Hukuki sakatlık türünün belirlenmesi
Kamu yararı dışındaki amaçlarla tesis edilen işlemler "yetki saptırması" (détournement de pouvoir) teşkil eder.
Yetki saptırması, maksat unsuruna özgü bir sakatlık türüdür.

Anahtar Kavram

İdari işlemin maksat unsuru ve yetki saptırması

Daha Fazla Pratik

İdari işlemin unsurları arasındaki farkları pekiştirmek için 'sebep ikamesi' ve 'yetki saptırması' farkını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 45s
Bu soruyu puanla