Soru

Zorluk: OrtaEvrimci Değişme Kuramları

Klasik evrimci kuramlar; toplumsal değişmeyi biyolojik bir büyüme süreciyle özdeşleştirerek, toplumların belirli aşamalardan geçerek daha gelişmiş formlara ulaştığını savunur. Bu kuramcıların iddiaları ve kullandıkları kavramsal modeller dikkate alındığında, toplumsal değişmeye ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Toplumsal değişme, her toplumun kaçınılmaz olarak doğum, büyüme, duraklama ve ölüm aşamalarından geçtiği tekrarlanan bir döngüdür.
  2. B
    Emile Durkheim’a göre toplumsal evrim, iş bölümünün artmasıyla birlikte organik dayanışmadan daha ilkel bir yapı olan mekanik dayanışmaya doğru gerçekleşen bir dönüşümdür.
  3. Herbert Spencer, toplumsal değişmeyi sadece biyolojik bir büyüme olarak değil; toplumsal yapıların farklılaştığı ve askeri toplum tipinden endüstriyel toplum tipine doğru gerçekleşen bir ilerleme olarak tanımlar.Cevap
  4. D
    Auguste Comte’un Üç Hal Yasası'na göre insanlık düşüncesi; pozitif aşamadan başlayarak sırasıyla metafizik ve teolojik aşamalara doğru evrilmiştir.
  5. E
    Toplumsal değişme, toplumdaki uyum ve dengenin bozulması sonucu ortaya çıkan ve sistemin tekrar dengeye gelmesiyle son bulan rastlantısal bir süreçtir.

Cevap

Herbert Spencer'ın toplumsal değişmeyi biyolojik bir büyümenin ötesinde, askeri toplumdan endüstriyel topluma geçiş olarak tanımladığı ifade doğrudur.
Herbert Spencer, toplumsal değişmeyi biyolojik organizmaların gelişimine benzeterek (organik analoji) açıklar. Ona göre toplumlar, belirsiz ve basit yapılardan (türdeşlik), iş bölümü ve uzmanlaşmanın arttığı karmaşık yapılara (çeşitlilik) doğru evrilir. Bu evrimin tarihsel görünümü ise zorlayıcı ve hiyerarşik olan 'askeri toplum' yapısından, gönüllü iş birliği ve ekonomik üretimin esas olduğu 'endüstriyel toplum' yapısına doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Klasik evrimci kuramcıların (Comte, Spencer, Durkheim) temel varsayımlarını analiz et.
Bu kuramcılar toplumsal değişmenin tek hatlı (unilinear), ilerlemeci ve zorunlu olduğunu savunurlar.
Evrimci yaklaşımın döngüsel veya çatışmacı yaklaşımlardan farkını belirlemek için gereklidir.
2
Spencer'ın 'organik analoji' ve 'toplum tipleri' arasındaki bağıntısını değerlendir.
Spencer toplumları canlılara benzetir (farklılaşma/bütünleşme) ve bu süreci 'askeri'den 'endüstriyel'e bir ilerleme olarak kodlar.
Spencer'ın kuramındaki biyolojik benzetme ile tarihsel ilerleme arasındaki bağı kurmak için gereklidir.
3
Seçeneklerdeki diğer kuramcıların kavramsal hatalarını ayıkla.
Durkheim (mekanik->organik), Comte (teolojik->metafizik->pozitif) sıralamaları ve döngüsel kuram farkı netleştirilir.
Yanlış seçeneklerin neden hatalı olduğunu bilimsel temelde doğrulamak için gereklidir.

Anahtar Kavram

Klasik Evrimci Değişme Kuramları ve Spencer'ın Toplumsal Tipleri

Daha Fazla Pratik

Klasik evrimci kuramcıların (Comte, Spencer, Durkheim) ortak özelliklerini belirlemek için 'ilerleme', 'zorunluluk' ve 'tek hatlılık' kavramlarını içeren soruları inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla