Türkiye'de yükseköğretimin kitleselleşmesiyle birlikte üniversite mezuniyetinin artık tek başına 'seçkin' bir statü göstergesi olmaktan çıkması; üst orta sınıf ailelerin çocuklarını prestijli vakıf üniversitelerine, yabancı dilde eğitim veren kolejlere veya lisansüstü yurt dışı programlarına yönlendirerek 'ayrıcalıklarını' sürdürme eğilimini artırmıştır. Bu durum, eğitim sisteminin liyakati ödüllendiren ideal yapısının ötesinde, belirli sınıfların avantajlarını korumak için yeni bariyerler oluşturduğunu göstermektedir.
Eğitimin toplumsal hareketlilikteki işlevine dair bu gözlem, aşağıdaki sosyolojik yaklaşımlardan hangisinin temel savını desteklemektedir?
- AEğitim sisteminin, bireylerin yetenek ve çabalarına göre en uygun statülere yerleştirilmesini sağlayan meritokratik bir yapı olduğu yaklaşımı
- Eğitim kurumlarının, egemen sınıfların imtiyazlarını 'sosyal kapanma' ve 'kültürel sermaye' aktarımı yoluyla koruduğunu savunan çatışmacı yaklaşımCevap
- CEğitimdeki genişlemenin, sınıfsal kökenin etkisini tamamen kırarak toplumun her kesimi için sınırsız dikey hareketlilik sağladığı tezi
- DEğitim kurumlarının, bireylere sağladığı teknik becerilerle toplumsal dayanışmayı ve işbölümünü güçlendirdiğini ileri süren işlevselci yaklaşım
- EEğitim sürecinin, bireylerin öznel anlam dünyalarını şekillendirerek toplumsal gerçekliği mikro düzeyde inşa ettiğini savunan etkileşimci yaklaşım
Cevap
Eğitim kurumlarının, egemen sınıfların imtiyazlarını 'sosyal kapanma' ve 'kültürel sermaye' aktarımı yoluyla koruduğunu savunan çatışmacı yaklaşım
Doğru yanıt olan çatışmacı yaklaşım, eğitimin toplumsal eşitliği sağlamaktan ziyade mevcut sınıfsal hiyerarşiyi meşrulaştırdığını ve yeniden ürettiğini savunur. Soruda verilen Türkiye örneğinde, eğitimin kitleselleşmesi (herkesin diploma alabilmesi) karşısında üst sınıfların 'ayrıcalıklı' eğitim kanallarını kullanarak statülerini korumaya çalışmaları, Pierre Bourdieu'nün 'kültürel sermaye' ve Randall Collins'in 'belgecilik/sosyal kapanma' argümanlarıyla tam örtüşmektedir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Eğitimde Sosyal Kapanma ve Yeniden Üretim
Daha Fazla Pratik
Eğitim ve toplumsal hareketlilik bağlamında Pierre Bourdieu'nün 'Kültürel Sermaye' ve 'Habitus' kavramlarını incelemek, bu tarz soruları çözmenizi kolaylaştıracaktır.
Tahmini Süre:2m 0s