Bir belediye sınırları içerisinde, halk sağlığını korumak amacıyla ruhsatsız faaliyet gösteren bir imalathanenin mülki idare amirinin emriyle mühürlenmesi ve faaliyetten men edilmesi işlemi ile bu işlem sırasında ele geçirilen ve uyuşturucu madde olduğu şüphelenilen materyallerin muhafaza altına alınarak Cumhuriyet savcılığına bildirilmesi süreci birlikte değerlendirildiğinde; bu faaliyetlerin hukuki niteliği ve yargısal denetimiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- İmalathanenin mühürlenmesi işlemi kamu düzenini korumaya yönelik önleyici bir idari kolluk faaliyeti olup idari yargı denetimine tabidir; uyuşturucu madde ile ilgili işlemler ise suçun araştırılmasına yönelik bastırıcı bir adli kolluk faaliyeti olup adli yargı denetimine tabidir.Cevap
- BMühürleme işlemi mülki idare amiri tarafından gerçekleştirildiği için her iki faaliyet de 'idari işlem' niteliğindedir ve uyuşmazlıklar Danıştay'ın nihai denetimi altındaki idari yargı mercilerinde çözümlenmelidir.
- Cİmalathanenin mühürlenmesi bastırıcı nitelikte bir adli kolluk faaliyeti olduğundan, bu işleme karşı yapılacak itirazlar sulh ceza hakimliğine yöneltilmelidir.
- Dİdari kolluk ve adli kolluk ayrımı sadece personelin bağlı olduğu hiyerarşik makam açısından geçerli olup, her iki faaliyetin icrası sırasında ortaya çıkan zararların tazmini için idare mahkemelerinde tam yargı davası açılmalıdır.
- EHer iki işlem de aynı personel tarafından gerçekleştirildiği için faaliyetin niteliğine bakılmaksızın tüm süreç mülki idare amirinin emir ve talimatları altında idari kolluk rejimi çerçevesinde yürütülür.
Cevap
İmalathanenin mühürlenmesi işlemi kamu düzenini korumaya yönelik önleyici bir idari kolluk faaliyeti olup idari yargı denetimine tabidir; uyuşturucu madde ile ilgili işlemler ise suçun araştırılmasına yönelik bastırıcı bir adli kolluk faaliyeti olup adli yargı denetimine tabidir.
İdari kolluk ile adli kolluk ayrımında temel kriter 'maddi kriter' yani faaliyetin amacıdır. Kamu düzenini korumak için yapılan mühürleme işlemi idari (önleyici) kolluktur ve idari yargıya tabidir. Suç delili toplama süreci ise adli (bastırıcı) kolluktur ve adli yargıya tabidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İdari kolluk ile adli kolluk arasındaki temel fark; faaliyetin amacının suç öncesi (önleyici) veya suç sonrası (bastırıcı) olması ve buna bağlı olarak yargısal denetimin değişmesidir.
Alternatif Yöntem
Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarında benimsenen 'maddi kriter' esas alınarak, işlemin bir ceza soruşturması/kovuşturması kapsamında olup olmadığına bakılarak çözümleme yapılabilir.
Tahmini Süre:2m 30s