Examkin

Soru

Zorluk: ZorLorenz Eğrisi

Bir ülkede maliye yönetimi, gelir dağılımındaki adaletsizliği gidermek amacıyla vergi sisteminde köklü bir reforma gitmiştir. Bu reform kapsamında, bütçe gelirleri içindeki dolaylı vergilerin payı azaltılmış ve servet ile gelir üzerinden alınan artan oranlı vergilerin ağırlığı belirgin biçimde artırılmıştır. Ayrıca elde edilen ek vergi gelirleri, en alt %20'lik gelir grubuna nakdi sosyal transfer olarak aktarılmıştır.

Bu politika değişikliğinin Lorenz eğrisi ve Gini katsayısı üzerindeki geometrik ve oransal etkisine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi kesinlikle doğrudur?

  1. A
    Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusundan uzaklaşarak daha da dikleşir ve Gini katsayısının 11 (bir) değerine doğru büyümesine neden olur.
  2. B
    Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusuna yaklaşarak gelir dağılımının daha adil hâle geldiğini gösterir; ancak tam eşitlik durumu Gini katsayısının 11 (bir) değerine yaklaşmasıyla ifade edilir.
  3. Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusuna yaklaşarak aralarındaki eşitsizlik alanını daraltır ve Gini katsayısının 00 (sıfır) değerine doğru küçülmesini sağlar.Cevap
  4. D
    Lorenz eğrisi ile mutlak eşitlik doğrusu arasındaki alan genişlerken eğrinin altında kalan alan daralır ve artan sosyal adalet sebebiyle Gini katsayısı 00'a (sıfıra) yaklaşır.
  5. E
    Uygulanan politikalar Lorenz eğrisinin konumunu etkilemezken, alt gelir gruplarının toplam gelirden aldığı payın artması mutlak eşitlik doğrusunu eğriye doğru kaydırır ve Gini katsayısını düşürür.

Cevap

Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusuna yaklaşarak aralarındaki eşitsizlik alanını daraltır ve Gini katsayısının 0 (sıfır) değerine doğru küçülmesini sağlar.
Vergi sisteminde artan oranlılığın sağlanması ve alt gelir gruplarına yönelik transfer harcamaları, gelir dağılımında dikey adaleti tesis eden en güçlü araçlardır. Bu politikaların uygulanması sonucunda düşük gelir gruplarının milli gelirden aldığı pay artar. Geometrik olarak bu durum, gelir dağılımı eğrisinin (Lorenz eğrisi) 45 derecelik mutlak eşitlik doğrusuna yaklaşması anlamına gelir. Eğrinin doğruya yaklaşması, aralarında kalan eşitsizlik alanının (A alanı) küçülmesi demektir. Gini katsayısı hesaplamasında (G=AA+BG = \frac{A}{A+B}) A alanı küçüldüğünde katsayı düşer ve tam eşitliği sembolize eden 00 (sıfır) değerine doğru yaklaşır.

Adım Adım Çözüm

1
Uygulanan maliye politikasının gelir dağılımı üzerindeki niteliğini belirlemek.
Dolaylı vergilerin azaltılması, artan oranlı dolaysız vergilerin artırılması ve alt gruplara sosyal transfer yapılması gelir dağılımını iyileştiren (dikey adaleti sağlayan) ilerici bir politikadır.
Yüksek gelir gruplarından alınan vergi payı artarken, düşük gelir gruplarının harcanabilir geliri transferlerle desteklenmiştir.
2
Gelir dağılımındaki iyileşmenin Lorenz eğrisine yansımasını tespit etmek.
Gelir dağılımı daha eşitlikçi hâle geldiği için kavisli olan Lorenz eğrisi, 45 derecelik mutlak eşitlik doğrusuna doğru yaklaşır.
Nüfusun yığımlı yüzdeleri ile gelirin yığımlı yüzdeleri arasındaki farkın azalması, eğrinin doğrusallaşma eğilimi göstermesini sağlar.
3
Eğrideki bu geometrik değişimin Gini katsayısına etkisini yorumlamak.
Lorenz eğrisi ile mutlak eşitlik doğrusu arasında kalan eşitsizlik alanı (A alanı) daraldığı için Gini katsayısı küçülür ve 00 (sıfır) değerine yaklaşır.
Gini katsayısı (G=AA+BG = \frac{A}{A+B}) formülüne göre A alanı küçüldükçe katsayı 00'a yaklaşır. 00 tam eşitliği, 11 ise mutlak eşitsizliği ifade eder.

Anahtar Kavram

Maliye Politikalarının Lorenz Eğrisi ve Gini Katsayısı Üzerindeki Etkisi
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Lorenz Eğrisi

Bu konudan daha fazla soru