Examkin

Soru

Zorluk: OrtaBirincil (Faiz Dışı) Açık ve Operasyonel Açık

Bir ekonomiye ait mali yıl sonu bütçe ve enflasyon verileri aşağıda sunulmuştur:

Bütçe Kalemi / Ekonomik GöstergeDeğer
Toplam Bütçe Açığı200200 milyar TL
Toplam Faiz Ödemeleri150150 milyar TL
Yıllık Enflasyon Oranı%10\%10
Borçlanma Üzerindeki Nominal Faiz Oranı%25\%25

Bu verilere göre, söz konusu ekonominin "operasyonel açığı" kaç milyar TL'dir?

  1. A
    5050
  2. B
    9090
  3. C
    110110
  4. 140140Cevap
  5. E
    190190

Cevap

Operasyonel açık 140140 milyar TL olarak hesaplanmaktadır.
Doğru yanıt olan seçenek, operasyonel açığı birincil açık (5050 milyar TL) ile reel faiz ödemelerinin (9090 milyar TL) toplamı olan 140140 milyar TL olarak sunmaktadır. Bu hesaplama, faiz ödemelerinin enflasyonist etkiden arındırılmış kısmını bütçe dengesine dahil ederek kamu maliyesinin gerçek durumunu yansıtır.

Adım Adım Çözüm

1
Birincil (Faiz Dışı) Açığın Hesaplanması
Birincil Açık = Toplam Bütçe Açığı - Faiz Ödemeleri = 200−150=50200 - 150 = 50 milyar TL.
Operasyonel açık hesaplanırken başlangıç noktası faiz ödemelerinin dışlandığı birincil dengedir.
2
Reel Faiz Ödemelerinin Belirlenmesi
Reel Faiz Bileşeni = Toplam Faiz Ödemeleri ×\times (Reel Faiz Oranı / Nominal Faiz Oranı). Reel Faiz Oranı ≈\approx %25−%10=%15\%25 - \%10 = \%15. İşlem: 150×(15/25)=150×0,6=90150 \times (15 / 25) = 150 \times 0,6 = 90 milyar TL.
Operasyonel açık, enflasyonun borç stoku üzerindeki aşındırıcı etkisini arındırmak için yalnızca reel faiz yükünü dikkate alır.
3
Operasyonel Açığın Hesaplanması
Operasyonel Açık = Birincil Açık + Reel Faiz Ödemeleri = 50+90=14050 + 90 = 140 milyar TL.
Faiz dışı açığa, faiz ödemelerinin reel kısmı eklendiğinde bütçenin gerçek finansman ihtiyacını gösteren operasyonel dengeye ulaşılır.

Anahtar Kavram

Operasyonel açık, yüksek enflasyon dönemlerinde bütçe performansını daha sağlıklı ölçmek için toplam bütçe açığından faiz ödemelerinin enflasyon payının (anaparanın reel değerindeki aşınma) düşülmesiyle elde edilen kavramdır.

Daha Fazla Pratik

Faiz dışı fazla verildiğinde operasyonel dengenin nasıl değişeceğine dair senaryoları inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Operasyonel açık şu formülle de bulunabilir: Toplam Bütçe Açığı - (Faiz Ödemeleri ×\times Enflasyon Oranı / Nominal Faiz Oranı). Bu soruda: 200−(150×10/25)=200−60=140200 - (150 \times 10 / 25) = 200 - 60 = 140 milyar TL.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Birincil (Faiz Dışı) Açık ve Operasyonel Açık

Bu konudan daha fazla soru