Examkin

Soru

Zorluk: ZorBirincil (Faiz Dışı) Açık ve Operasyonel Açık

Yüksek enflasyonun yaşandığı bir ekonomide, mali sürdürülebilirliği değerlendirmek amacıyla kullanılan değişkenler ve yıl sonu verileri aşağıda sunulmuştur:

Mali GöstergeTutar (Milyar TL)
Toplam Bütçe Gelirleri1.2001.200
Faiz Dışı Bütçe Giderleri1.1001.100
Toplam Kamu Borç Stoku2.0002.000
Nominal Faiz Ödemeleri500500
Yıllık Enflasyon Oranı%20\%20

Bu verilere dayanarak, söz konusu ekonominin 'Birincil Dengesi' ve 'Operasyonel Dengesi' sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 100100 Milyar TL Fazla / DenkCevap
  2. B
    100100 Milyar TL Açık / 300300 Milyar TL Açık
  3. C
    100100 Milyar TL Fazla / 100100 Milyar TL Açık
  4. D
    400400 Milyar TL Açık / 100100 Milyar TL Fazla
  5. E
    100100 Milyar TL Fazla / 400400 Milyar TL Açık

Cevap

Ekonominin birincil dengesi 100100 Milyar TL fazla, operasyonel dengesi ise denktir.
Verilen bilgilere göre bütçe gelirleri (1.2001.200) faiz dışı giderlerden (1.1001.100) fazla olduğu için 100100 milyar TL tutarında birincil fazla mevcuttur. Borç stoku (2.0002.000) üzerinden hesaplanan enflasyon düzeltmesi (400400), nominal faizden (500500) çıkarıldığında reel faiz yükünün 100100 milyar TL olduğu görülür. Birincil fazla, reel faiz ödemelerini tam olarak karşıladığı için operasyonel denge sıfır (denk) olur.

Adım Adım Çözüm

1
Birincil Dengenin Hesaplanması
Birincil Denge = Toplam Bütçe Gelirleri - Faiz Dışı Bütçe Giderleri = 1.200−1.100=1001.200 - 1.100 = 100 Milyar TL Fazla.
Birincil denge, bütçenin faiz ödemeleri hariç tutulduğunda verdiği dengedir.
2
Enflasyonun Borç Üzerindeki Aşındırma Etkisinin Hesaplanması
2.000×0,20=4002.000 \times 0,20 = 400 Milyar TL.
Yüksek enflasyon dönemlerinde borç stokunun reel değerindeki azalmayı bulmak için stok miktarı enflasyon oranıyla çarpılır.
3
Reel Faiz Ödemelerinin Hesaplanması
Reel Faiz = Nominal Faiz Ödemeleri - Enflasyon Etkisi = 500−400=100500 - 400 = 100 Milyar TL.
Nominal faizin enflasyonu aşan kısmı devletin gerçek finansman yükünü oluşturur.
4
Operasyonel Dengenin Hesaplanması
Operasyonel Denge = Birincil Denge - Reel Faiz = 100−100=0100 - 100 = 0 (Denk).
Operasyonel denge, birincil dengeden reel faiz yükünün çıkarılmasıyla ulaşılan, bütçenin reel performansını gösteren dengedir.

Anahtar Kavram

Operasyonel denge, enflasyonun borç stoku üzerindeki aşındırma etkisini nominal faizden arındırarak bütçenin gerçek açık/fazla durumunu ortaya koyar.

Daha Fazla Pratik

Operasyonel açığın toplam bütçe açığından hangi durumlarda daha küçük çıkacağını enflasyon oranı ve borç stoku ilişkisi üzerinden inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Birincil (Faiz Dışı) Açık ve Operasyonel Açık

Bu konudan daha fazla soru