Soru

Zorluk: ZorDeğişim (Mübadele) Yaklaşımı

Maliye teorisinde kamu ekonomisini bireyler arası gönüllü bir mübadele süreci olarak ele alan "Değişim (Mübadele) Yaklaşımı" kapsamında, Erik Lindahl tarafından geliştirilen modelde kamusal malın üretim miktarı ve finansmanına ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Kamusal malın miktarı tüm bireyler için aynı kalırken, her her birey bu maldan sağladığı marjinal fayda oranında farklılaşan bir vergi payını (kişisel fiyat) ödemeyi kabul eder.Cevap
  2. B
    Kamusal malın denge fiyatı piyasa mekanizmasında olduğu gibi sabit kalırken, her birey kendi bütçesine göre farklı miktarlarda kamusal mal talep eder.
  3. C
    Vergilendirmede ödeme gücü ilkesi esas alınarak, dikey adaleti sağlamak amacıyla devlet tarafından objektif ve zorunlu bir vergi tarifesi uygulanır.
  4. D
    Siyasal karar alma sürecinde oyçokluğu kuralı işletilerek, kamusal malın marjinal sosyal maliyeti ile marjinal sosyal faydasının eşitlendiği noktada üretim yapılır.
  5. E
    Toplumsal refah fonksiyonu kullanılarak, bireylerin sübjektif tercihlerinden bağımsız olarak en yüksek sosyal faydayı sağlayan üretim düzeyi devletçe saptanır.

Cevap

Lindahl modelinde kamusal malların miktarı herkes için aynıdır, ancak finansman yükü her bireyin elde ettiği marjinal fayda oranında kişiselleştirilmiş vergi payları ile karşılanır.
Değişim Yaklaşımı'nın ekonomik ayağını oluşturan Lindahl modeli, kamusal malların finansmanında her bireyin faydalandığı ölçüde maliyete katlanması gerektiğini savunur. Kamusal malların tüketimde bölünemezliği nedeniyle tüm bireyler aynı miktar hizmetten yararlanırken, her birinin bu hizmete verdiği değer (marjinal fayda) farklı olduğu için ödedikleri vergi payları da kişisel olarak farklılaşır. Bu durum, siyasal alanda 'gönüllü mübadele' ve 'oybirliği' idealinin bir yansımasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Modelin temel varsayımını belirleme
Değişim Yaklaşımı, kamu ekonomisini bir piyasa mübadelesi olarak görür ve 'gönüllü mübadele' (voluntary exchange) ilkesine dayanır.
Bireylerin kamusal hizmetleri bir bedel (vergi) karşılığında satın aldığı varsayılır.
2
Kamusal malın teknik özelliğini analize dahil etme
Kamusal mallar tüketimde bölünemez olduğu için sunulan miktar (GG) tüm toplum için aynıdır.
Bir bireyin tüketimi diğerinin tüketimine engel teşkil etmez (non-rivalry).
3
Denge koşulunu (Lindahl Dengesi) formüle etme
Dengede, her bireyin ödediği vergi payı (hih_i), o bireyin marjinal ikame oranına (MRSiMRS_i) eşittir ve tüm payların toplamı toplam maliyeti karşılar (hi=MC∑ h_i = MC).
Bu durum 'faydalanma ilkesinin' (benefit principle) matematiksel ve ekonomik karşılığıdır.

Anahtar Kavram

Lindahl Dengesi ve Faydalanma İlkesi
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla