Soru

Zorluk: Çok zorTürkiye'de Bütçe Sisteminin Yasal Çerçevesinin Gelişimi

Türkiye'de bütçe sisteminin yasal çerçevesinin tarihsel gelişimi, 10501050 sayılı Kanun'dan 50185018 sayılı Kanun'a geçiş süreci ve 19821982 Anayasası'nda yapılan 20172017 yılı değişiklikleri bir bütün olarak ele alındığında; bütçe hakkı, bütçe süreci ve denetim mekanizmalarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    20172017 yılı anayasa değişikliği ile bütçe kanun teklifinin süresinde yürürlüğe konulamaması halinde, öncelikle geçici bütçe kanunu çıkarılır; bunun da yapılamaması durumunda yeni bütçe kabul edilinceye kadar bir önceki yıl bütçesi yeniden değerleme oranına göre artırılarak uygulamaya konulur.
  2. B
    10501050 sayılı Muhasebe-i Umumiye Kanunu döneminde uygulanan 'nakit esası' ve 'tahsis (girdi) disiplini' odaklı yapı, 50185018 sayılı Kanun ile yerini 'tahakkuk esası', 'stratejik planlama' ve 'performans esaslı bütçeleme' anlayışına bırakmıştır.
  3. 19821982 Anayasası'nın 161161. maddesinde yapılan değişiklikler sonucunda, Kesin Hesap Kanun Teklifi'nin Cumhurbaşkanı tarafından TBMM'ye sunulma süresi, ilgili olduğu mali yılın bitiminden itibaren en geç 'altı ay' olarak belirlenmiştir.Cevap
  4. D
    Bütçe kanunlarının, diğer kanunlardan farklı olarak Cumhurbaşkanı tarafından bir kez daha görüşülmek üzere TBMM'ye geri gönderilememesi (veto yasağı) kuralı, hem 19611961 hem de 19821982 anayasalarında (2017 değişiklikleri dahil) varlığını sürdürmüştür.
  5. E
    50185018 sayılı Kanun ile sistemimize dahil olan iç denetim mekanizması, harcama birimlerinin faaliyetlerine nesnel güvence sağlamayı hedeflerken; Sayıştay, bütçe hakkının bir gereği olarak TBMM adına dış denetim işlevini yerine getirmeye devam etmektedir.

Cevap

Kesin Hesap Kanun Teklifi'nin sunulma süresinin mali yılın bitiminden itibaren altı ay olduğunu belirten ifade yanlıştır; zira bu süre yedi aydır.
Doğru yanıt olan seçenek, Kesin Hesap Kanun Teklifi'nin sunulma süresini yanlış belirtmektedir. 19821982 Anayasası'nın 161161. maddesi uyarınca Cumhurbaşkanı, Kesin Hesap Kanun Teklifi'ni ilgili olduğu mali yılın sonundan başlayarak en geç 'yedi ay' içinde TBMM'ye sunmak zorundadır. Seçenekte belirtilen 'altı ay' ifadesi mevzuata aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasal süreleri analiz etme
19821982 Anayasası Madde 161161 incelendiğinde, Kesin Hesap Kanun Teklifi'nin Cumhurbaşkanı tarafından sunulma süresinin 'yedi ay' olduğu görülür.
Anayasa metnindeki spesifik süre sınırlarını belirlemek.
2
20172017 yılı anayasa değişikliklerinin bütçe sürecine etkisini değerlendirme
Bütçe teklifi reddedilirse veya yetişmezse, geçici bütçe veya yeniden değerleme oranında artışla eski bütçenin uygulanacağı kuralı teyit edilir.
Hükümet sistemindeki değişikliğin bütçe hukukundaki yansımalarını kontrol etmek.
3
10501050 ve 50185018 sayılı kanunlar arasındaki farkları karşılaştırma
Girdi odaklılıktan çıktı/performans odaklılığa geçiş ve nakit esasından tahakkuk esasına geçiş doğrulanır.
Yasal çerçevedeki kavramsal dönüşümü doğrulamak.
4
Veto yasağı kuralının sürekliliğini kontrol etme
Anayasa Madde 8989 uyarınca bütçe kanunlarının veto edilemeyeceği kuralının korunduğu saptanır.
Anayasal gelenek ve mevcut hukuk kuralı arasındaki uyumu test etmek.

Anahtar Kavram

Bütçe Sürecinin Anayasal ve Yasal Dayanakları (161161. Madde ve 50185018 Sayılı Kanun)

Daha Fazla Pratik

Bütçe kanununun TBMM'de görüşülme usulündeki farklılıkları (Komisyon ve Genel Kurul süreleri) inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla