Soru

Zorluk: OrtaCebri ve İradi Gelirler Ayrımı

Kamu gelirlerinin "cebri" (zorunlu) ve "iradi" (rızai) olarak sınıflandırılmasında temel kriter, gelirin elde edilmesi sürecinde devletin "egemenlik gücünü" (imperiumimperium) kullanıp kullanmadığıdır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi devletin "fiscus" sıfatıyla, özel hukuk hükümlerine tabi olarak ve tarafların karşılıklı rızasına dayanan bir sözleşme çerçevesinde elde ettiği iradi bir gelirdir?

  1. A
    Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının üyelerinden topladığı aidatlar
  2. Hazineye ait bir taşınmazın kiralanması veya satışından elde edilen mülk ve teşebbüs gelirleriCevap
  3. C
    Vergi borçlarının süresinde ödenmemesi nedeniyle uygulanan gecikme zamları
  4. D
    Pasaport veya noterlik gibi belirli bir kamu hizmetinden yararlanma karşılığında ödenen harçlar
  5. E
    Bayındırlık hizmetleri sonucu değeri artan gayrimenkul sahiplerinden alınan şerefiyeler

Cevap

Hazineye ait bir taşınmazın kiralanması veya satışından elde edilen mülk ve teşebbüs gelirleri
Hazineye ait taşınmazların kiralanması veya satılması sonucunda elde edilen gelirler (dometik gelirler), devletin kamu gücünü kullanmadan, piyasa ekonomisi kuralları çerçevesinde ve bir sözleşme temelinde elde ettiği gelirlerdir. Bu süreçte devlet "fiscus" (hazine) sıfatıyla hareket eder, bu da geliri "iradi" (rızai) kılar.

Adım Adım Çözüm

1
Gelirin dayanağını belirle.
Hazine taşınmaz gelirleri devletin egemenlik gücüne (imperiumimperium) değil, mülkiyet hakkına dayanır.
İradi gelirler devletin bir özel hukuk kişisi gibi hareket ederek elde ettiği gelirlerdir.
2
Hukuki rejimi analiz et.
Bu gelirler idari bir işlemle değil, karşılıklı rızaya dayalı bir sözleşme (akit) ile elde edilir.
İradi gelirlerin temel özelliği taraflar arasında akdi bir ilişkinin varlığıdır.

Anahtar Kavram

Cebri ve İradi Gelirlerin Ayrımı (Imperium vs. Fiscus)

Daha Fazla Pratik

Harçların neden 'yarı-cebri' olarak adlandırıldığını ve hangi yönüyle iradi gelirlere benzediğini araştırınız.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla