Soru

Zorluk: Çok zorÜcretler

Bay (B), bir kamu üniversitesinde kadrolu öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır. Bu temel görevinin yanı sıra; bir anonim şirkette tasfiye memurluğu yapmakta, özel bir hukuk uyuşmazlığında tarafların başvurusu üzerine "ihtiyari arabulucu" olarak görev almakta ve bir yarışma programında jüri üyeliği yapmaktadır. Bay (B)’nin bu faaliyetlerinden elde ettiği kazançların niteliği ve 193193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 23/1823/18. maddesi uyarınca uygulanan asgari ücret istisnası karşısındaki durumuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Elde edilen tüm bu gelirler ücret kapsamındadır ve asgari ücret istisnası her bir işveren tarafından ödenen tutarlara ayrı ayrı tam olarak tatbik edilir.
  2. Tasfiye memurluğu ve jüri üyeliği faaliyetleri neticesinde elde edilen ödemeler ücret sayılır; ancak asgari ücret istisnası sadece en yüksek ücretin elde edildiği tek bir işveren nezdinde uygulanır. İhtiyari arabuluculuk ise bağımsız bir faaliyet olduğundan serbest meslek kazancı olarak vergilendirilir.Cevap
  3. C
    İhtiyari arabuluculuk ve jüri üyeliği faaliyetleri serbest meslek kazancı, tasfiye memurluğu ise ticari kazanç hükümleri çerçevesinde vergilendirilmelidir.
  4. D
    Resmi bir görevlendirmeye dayanmadığı için jüri üyeliği geliri vergiden muaf tutulur; diğer gelirlerin tamamı ise tek bir işverenden elde edilmiş kabul edilerek asgari ücret istisnasına tabi tutulur.
  5. E
    Üniversiteden alınan maaş dışındaki tüm bu gelirler, hizmet erbabı tarafından tutarına bakılmaksızın yıllık beyanname ile bildirilmek zorundadır ve asgari ücret istisnası yıllık beyannamede tekrar hesaplanır.

Cevap

Tasfiye memurluğu ve jüri üyeliği gelirleri ücret niteliğindedir; istisna tek bir işverende uygulanır ve ihtiyari arabuluculuk serbest meslek kazancıdır.
Gelir Vergisi Kanunu'nun 61. maddesi uyarınca; tasfiye memurlarına bu sıfatları dolayısıyla yapılan ödemeler (61/4) ve her türlü jüri üyelerine yapılan ödemeler (61/5) ücret sayılmaktadır. Ancak aynı maddenin 5. bendi sadece 'resmi arabulucuları' ücret kapsamına aldığından, ihtiyari arabuluculuk serbest meslek kazancı (GVK 65) olarak kabul edilir. GVK 23/18 uyarınca asgari ücret istisnası ise birden fazla işverenden ücret alınması durumunda sadece en yüksek ücretin alındığı (bu örnekte üniversite) işveren tarafından tatbik edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Gelir türlerini GVK Madde 61 çerçevesinde analiz et.
Tasfiye memurluğu (GVK 61/4) ve her türlü jüri üyeliği (GVK 61/5) ücret sayılan ödemelerdir.
Kanun koyucu, bağımlılık ilişkisi zayıf olsa da bu görevleri ücret rejimi içine almıştır.
2
Arabuluculuk faaliyetinin niteliğini ayırt et.
GVK 61/5 uyarınca sadece 'resmî arabuluculara' ödenen paralar ücrettir. İhtiyari (özel) arabuluculuk serbest meslek faaliyetidir.
Resmi sıfat taşımayan arabuluculuk faaliyeti şahsi mesai ve mesleki bilgiye dayandığından GVK 65 kapsamına girer.
3
Asgari ücret istisnasının (GVK 23/18) uygulama kuralını belirle.
İstisna, birden fazla işverenden ücret alınması halinde sadece en yüksek ücretin elde edildiği tek bir işveren tarafından uygulanır.
Mükerrer istisna uygulamasını önlemek amacıyla yasal düzenleme ve 319 Seri No'lu GVK Genel Tebliği bu kuralı koymuştur.
4
Sonuçları sentezle.
Üniversite (en yüksek ücret) istisnayı uygular; tasfiye memurluğu ve jüri üyeliği için istisna uygulanmaz; arabuluculuk ise SMK olarak vergilendirilir.
Tüm yasal hükümlerin birleştiği tek seçenek budur.

Anahtar Kavram

Ücret Sayılan Ödemeler ve Asgari Ücret İstisnası Uygulama Esasları

Daha Fazla Pratik

Farklı işverenlerden alınan ücretlerin yıllık beyanname ile beyan edilme sınırlarını (GVK Madde 86) inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular