Soru

Zorluk: ZorTürkiye'de Bütçe Sisteminin Yasal Çerçevesinin Gelişimi

1982 Anayasası'nda 2017 yılında yapılan anayasa değişiklikleri, Türkiye'de bütçe hakkının kullanımı ve bütçe sürecinin yasal çerçevesinde önemli yapısal dönüşümler gerçekleştirmiştir. Bu değişiklikler ve 50185018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile şekillenen güncel yasal çerçeve dikkate alındığında, bütçe kanunlarının kabulü ve yürürlüğe girmesi süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Merkezi yönetim bütçe kanun teklifinin mali yılbaşından en az yetmiş beş gün önce Cumhurbaşkanı tarafından TBMM’ye sunulması ve bütçenin süresinde yürürlüğe girmemesi durumunda geçici bütçe çıkarılamazsa, bir önceki yıl bütçesinin yeniden değerleme oranına göre artırılarak uygulanmasıCevap
  2. B
    Bütçe kanun teklifinin süresinde yasallaşmaması halinde, 1050 sayılı Kanun hükümleri uyarınca harcamaların bir önceki yılın aylık ödenek miktarları üzerinden gerçekleştirilmeye devam edilmesi
  3. C
    Cumhurbaşkanının bütçe kanunlarını uygun bulmaması durumunda, bütçe disiplinini sağlamak amacıyla kanunu bir kez daha görüşülmek üzere TBMM’ye geri gönderme (veto) yetkisini kullanabilmesi
  4. D
    Bütçe hazırlık sürecinde temel belirleyici olan Orta Vadeli Program’ın (OVP) Sayıştay tarafından onaylanarak bütçe kanun teklifine eklenmesi zorunluluğunun getirilmiş olması
  5. E
    Kesin hesap kanun teklifinin, ilgili olduğu mali yılın sonundan başlayarak en geç altı ay içinde Bakanlar Kurulu tarafından TBMM’ye sunulması ve Sayıştay’ın genel uygunluk bildirimini hazırlaması

Cevap

Merkezi yönetim bütçe kanun teklifinin mali yılbaşından en az yetmiş beş gün önce Cumhurbaşkanı tarafından TBMM’ye sunulması ve bütçenin süresinde yürürlüğe girmemesi durumunda geçici bütçe çıkarılamazsa, bir önceki yıl bütçesinin yeniden değerleme oranına göre artırılarak uygulanması ifadesi doğrudur.
2017 Anayasa değişikliği ile bütçe süreci tamamen Cumhurbaşkanlığına bağlanmıştır. Yeni sistemde, bütçenin zamanında kabul edilememesi durumunda idarenin felç olmasını engellemek amacıyla, geçici bütçe mekanizması ve bu da sonuçsuz kalırsa bir önceki yıl bütçesinin yeniden değerleme oranıyla artırılarak uygulanması (otomatik uygulama) yöntemi getirilmiştir. Bu durum bütçe hakkının sürekliliğini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Bütçe teklif yetkisini belirle
2017 değişikliği ile bütçe hazırlama yetkisi Bakanlar Kurulu'ndan alınarak Cumhurbaşkanı'na verilmiştir.
Yürütme organındaki yapısal değişiklik (Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi).
2
Sunulma süresini kontrol et
Teklif, mali yılbaşından en az 75 gün önce sunulmalıdır.
Bütçe Komisyonu ve Genel Kurul görüşmeleri için gerekli yasal süre.
3
Bütçenin yürürlüğe girmemesi durumundaki mekanizmayı analiz et
Önce geçici bütçe; o da kabul edilmezse önceki yıl bütçesi + yeniden değerleme oranı.
Anayasa Madde 161 (2017 değişikliği) ile getirilen süreklilik güvencesi.

Anahtar Kavram

Bütçe Hakkı ve 2017 Anayasa Değişikliği

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanının bütçe kanunları üzerindeki sınırlı yetkileri ile kesin hesap kanununun zamanlaması arasındaki ilişkiyi inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 40s
Bu soruyu puanla