Examkin

Soru

Zorluk: ZorBirincil (Faiz Dışı) Açık ve Operasyonel Açık

Yüksek enflasyonun yaşandığı bir ekonomide, kamu maliyesinin sürdürülebilirliğini analiz etmek amacıyla mali yıl sonu itibarıyla aşağıdaki veriler elde edilmiştir:

DeğişkenTutar / Oran
Faiz Hariç Bütçe Giderleri2.4002.400 Milyar TL
Faiz Ödemeleri800800 Milyar TL
Toplam Bütçe Gelirleri2.7002.700 Milyar TL
Yıllık Enflasyon Oranı (π\pi)%50\%50
Toplam Kamu Borç Stoku1.2001.200 Milyar TL

Bu verilere göre, söz konusu ekonominin "birincil dengesi" ve "operasyonel dengesi" hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. 300300 Milyar TL birincil fazla, 100100 Milyar TL operasyonel fazlaCevap
  2. B
    300300 Milyar TL birincil fazla, 100100 Milyar TL operasyonel açık
  3. C
    500500 Milyar TL birincil açık, 100100 Milyar TL operasyonel açık
  4. D
    300300 Milyar TL birincil açık, 600600 Milyar TL operasyonel fazla
  5. E
    500500 Milyar TL birincil fazla, operasyonel denge (sıfır)

Cevap

Ekonominin 300 Milyar TL birincil fazlası ve 100 Milyar TL operasyonel fazlası bulunmaktadır.
Verilen verilere göre birincil denge 2.700−2.400=3002.700 - 2.400 = 300 Milyar TL fazla olarak gerçekleşmiştir. Toplam bütçe açığı 500500 Milyar TL iken, enflasyonun borç stoku üzerindeki aşındırıcı etkisi (1.200×0,50=6001.200 \times 0,50 = 600 Milyar TL) bu açığın üzerindedir. Dolayısıyla operasyonel denge 500−600=−100500 - 600 = -100 yani 100100 Milyar TL fazla vermektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Birincil (Faiz Dışı) Dengenin hesaplanması
Birincil Denge = Toplam Gelirler - Faiz Hariç Giderler = 2.700−2.400=+3002.700 - 2.400 = +300 Milyar TL (Fazla)
Birincil denge, hükümetin faiz ödemeleri dışındaki mali performansını ölçer.
2
Toplam Bütçe Açığının hesaplanması
Toplam Gider = 2.400+800=3.2002.400 + 800 = 3.200; Toplam Açık = 3.200−2.700=5003.200 - 2.700 = 500 Milyar TL
Operasyonel açığı bulmak için önce nominal bütçe açığına ihtiyaç duyulur.
3
Enflasyonun borç stoku üzerindeki etkisinin (enflasyon düzeltmesi) hesaplanması
Düzeltme = Enflasyon Oranı ×\times Borç Stoku = 0,50×1.200=6000,50 \times 1.200 = 600 Milyar TL
Yüksek enflasyon dönemlerinde borç stokunun reel değerindeki düşüş, nominal faiz yükünün bir kısmını karşılar.
4
Operasyonel Dengenin hesaplanması
Operasyonel Açık = Nominal Açık - Enflasyon Düzeltmesi = 500−600=−100500 - 600 = -100 Milyar TL (Negatif açık = Fazla)
Operasyonel denge, bütçe açığından enflasyon kaynaklı anapara aşınmasının düşülmesiyle elde edilen reel bir göstergedir.

Anahtar Kavram

Operasyonel denge, nominal bütçe açığından enflasyonun kamu borç stoku üzerindeki etkisinin düşülmesiyle bulunan reel mali dengedir.

Daha Fazla Pratik

Reel faiz oranlarının negatif olduğu durumlarda operasyonel dengenin birincil dengeden daha iyi bir görünüm sergilemesinin nedenlerini araştırınız.

Alternatif Yöntem

Operasyonel Denge = Birincil Denge - Reel Faiz Ödemeleri şeklinde de hesaplanabilir. Burada Reel Faiz = Toplam Faiz - (Enflasyon ×\times Borç Stoku) = 800−600=200800 - 600 = 200. Operasyonel Denge = Birincil Fazla (300300) - Reel Faiz (200200) = +100+100 Milyar TL Fazla.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Birincil (Faiz Dışı) Açık ve Operasyonel Açık

Bu konudan daha fazla soru