Soru

Zorluk: OrtaKamu Borç Yükü ve Sürdürülebilirlik Göstergeleri

Makroekonomik istikrarı tesis etmekle görevli ekonomi yönetimi, gelecek dönemin maliye politikasını tasarlarken kamu borç dinamiklerini mercek altına almıştır. Hazırlanan raporda; iç borçlanmanın salt bir satın alma gücü transferi niteliği taşımasına karşın, dış borçlanmanın anapara ve faiz ödemeleri aşamasında ulusal ekonomiden net kaynak çıkışına (transfer sorunu) yol açtığı ve kur riskinin borç servisi yükünü ağırlaştırdığı vurgulanmıştır. Borç sürdürülebilirliği analizi kapsamında ilgili yıla ait temel göstergeler şu şekilde öngörülmektedir:

- Kamu borç stokunun GSYH'ye oranı: %70
- Konsolide borç portföyünün ortalama reel faiz oranı: %9
- Ekonominin beklenen reel büyüme hızı: %4

Domar yaklaşımına göre, söz konusu ekonomide borç yükü (borç/GSYH) oranının artmaması (sabit kalması) için hedeflenmesi gereken asgari birincil fazla/GSYH oranı yüzde kaçtır?

  1. A
    9,1
  2. B
    6,3
  3. 3,5Cevap
  4. D
    5,0
  5. E
    13,0

Cevap

Söz konusu ekonomide borç yükünün sabit kalması için sağlanması gereken asgari birincil fazla/GSYH oranı %3,5 olmalıdır.
Domar'ın borç sürdürülebilirliği modeline göre, kamu borç stokunun GSYH'ye oranının artmaması (sabit kalması) için sağlanması gereken asgari birincil fazla, reel faiz oranı ile reel büyüme oranı arasındaki farkın mevcut borç stoku oranı ile çarpılmasıyla bulunur. Formül: s=(rg)×ds = (r - g) \times d şeklindedir. Veriler yerine konduğunda; s=(0,090,04)×0,70=0,05×0,70=0,035s = (0,09 - 0,04) \times 0,70 = 0,05 \times 0,70 = 0,035 elde edilir. Bu da %3,5 oranında bir birincil fazlaya işaret eder. Ayrıca metinde bahsedilen transfer sorunu, dış borçlanmanın salt iç kaynak aktarımı olmaması ve net sermaye çıkışı yaratması nedeniyle borç yükü açısından kritik bir kavramdır.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen parametrelerin Domar formülüne uygun şekilde tanımlanması.
d=0,70d = 0,70 (Borç/GSYH), r=0,09r = 0,09 (Reel faiz), g=0,04g = 0,04 (Reel büyüme).
Borç sürdürülebilirliği hesaplamasında doğru değişkenlerin kullanılması gerekir.
2
Borç yükünün sabit kalması için gereken asgari birincil fazla (ss) formülünün uygulanması.
s=(rg)×ds = (r - g) \times d eşitliğinin yazılması.
Domar yaklaşımına göre borç dinamiğini belirleyen temel denklem budur.
3
Değerlerin formülde yerine konularak sonucun hesaplanması.
s=(0,090,04)×0,70=0,05×0,70=0,035s = (0,09 - 0,04) \times 0,70 = 0,05 \times 0,70 = 0,035 (Yani %3,5).
Gereken asgari birincil fazla oranının nihai değerine ulaşmak için aritmetik işlemlerin tamamlanması.

Anahtar Kavram

Domar Borç Sürdürülebilirliği Modeli ve İç/Dış Borç Yükü Farklılıkları
Bu soruyu puanla