Examkin

Soru

Zorluk: ZorVerginin Mahiyeti ve Amaçları

Devletin finansman ihtiyacını karşılamanın yanı sıra ekonomik ve sosyal hayata müdahale aracı olarak da kullanılan verginin yapısal özellikleri ve amaçları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Verginin karşılıksız (unrequited) olması, devletin mükellefe herhangi bir hizmet sunmayacağı anlamına gelmeyip; sadece sunulan genel kamu hizmetleri ile ödenen vergi arasında bireysel düzeyde doğrudan bir fayda-maliyet ilişkisi kurulmamasını ifade eder.
  2. B
    Verginin ekstra-fiskal amaçları doğrultusunda, gelir dağılımında adaleti sağlamak amacıyla artan oranlı tarifelerin uygulanması, verginin sadece hazineye gelir sağlama işlevinden saptığını gösteren müdahaleci bir yaklaşımdür.
  3. Parafiskal gelirler, vergi gibi cebri ve karşılıksız olma niteliği taşımaları sebebiyle; 'hazine birliği' ilkesi çerçevesinde genel bütçe gelirleri arasında yer alarak tüm kamu giderlerinin finansmanında kullanılan ortak bir havuz oluştururlar.Cevap
  4. D
    Harçlar, belirli bir kamusal hizmetten faydalanma karşılığında ödenmesi yönüyle verginin karşılıksız olma niteliğinden ayrılsa da; alınan bedelin hizmetin maliyetine tam eşit olma zorunluluğunun bulunmaması bu gelire cebri bir nitelik kazandırır.
  5. E
    Verginin cebri olma niteliği, vergi borcunun kanuna dayanması, rızaya bağlı olmaması ve ödenmemesi durumunda devletin cebri icra yetkisini kullanarak bu alacağı tahsil edebilme gücünü ifade eder.

Cevap

Parafiskal gelirlerin genel bütçe içinde yer aldığını ve hazine birliği ilkesine tabi olduğunu savunan ifade yanlıştır.
Parafiskal gelirler, vergiye benzer şekilde cebri ve karşılıksız (veya yarı karşılıksız) nitelikler taşısa da, yapısal olarak vergi ile aynı bütçe sisteminde yer almazlar. Vergi gelirleri genel bütçede toplanırken, parafiskal gelirler sosyal güvenlik kurumları veya mesleki teşekküller gibi kamu tüzel kişileri tarafından, kendi özel amaçlarını finanse etmek üzere toplanır. Dolayısıyla bu gelirlerin hazine birliği ilkesine tabi olduğu ve genel bütçe içinde yer aldığı ifadesi teknik olarak yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Verginin temel niteliklerini (cebrilik, karşılıksızlık, genel bütçe aidiyeti) analiz et.
Verginin devletin genel giderlerini karşılamak üzere genel bütçeye girdiği sonucuna varılır.
Verginin diğer kamu gelirlerinden en temel farklarından biri bütçeleme usulüdür.
2
Parafiskal gelirlerin hukuki ve mali statüsünü incele.
Parafiskal gelirlerin genel bütçe dışında, sosyal güvenlik veya mesleki kuruluşlar gibi özerk kurumlarca toplandığı tespit edilir.
Bu gelirler hazine birliği ilkesine tabi değildir ve sadece toplandıkları kurumun amaçları için harcanırlar.
3
Harçlar ve verginin karşılıksızlık unsuru arasındaki ayrımı değerlendir.
Harçların karşılıklı (hizmet odaklı), verginin ise karşılıksız (genel hizmet odaklı) olduğu teyit edilir.
Harçlarda özel bir fayda varken, vergide fayda yaygın ve bireyselleştirilemezdir.

Anahtar Kavram

Vergi ile Diğer Kamu Gelirlerinin Ayrımı ve Parafiskal Gelirlerin Statüsü
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Verginin Mahiyeti ve Amaçları

Bu konudan daha fazla soru