Kamu borçlarının yönetiminde, borçların ihraç şartlarına ve orijinal sözleşme hükümlerine uyularak zamanında ödenmesi esastır. Hazine, ileride gerçekleştirilecek büyük hacimli anapara geri ödemelerinde likidite sıkışıklığı yaşamamak ve bütçe dengesini sarsmamak amacıyla, her yıl bütçeden belirli bir ödeneği özel bir hesaba aktararak birikim yapma yoluna gidebilmektedir.
Kamu borçlarının olağan yönetimi kapsamında borç servisi ve itfasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- ALiteratürde sadece anaparanın geri ödenmesi "borç servisi" olarak tanımlanırken; sözleşmeye bağlı dönemsel faiz ödemelerinin tümüne "borç itfası" adı verilir.
- Hazine'nin ilerideki geri ödemeler için bütçeden pay ayırarak özel bir hesapta kaynak biriktirmesi "amortisman sandığı (itfa fonu)" uygulamasıdır ve orijinal sözleşme şartlarına uygun olağan bir hazırlık yöntemidir.Cevap
- CBorç servis yükünü hafifletmek amacıyla vadesi gelmiş borçların alacaklıların rızasıyla daha uzun vadeli yeni senetlerle değiştirilmesine "konversiyon" adı verilir ve bu olağan bir işlemdir.
- DVadesine bir yıldan az zaman kalan uzun vadeli (konsolide) kamu borçları, vadesi yaklaştığı için otomatik olarak dalgalı borca dönüşür ve bu dönüşüm süreci olağan itfa olarak adlandırılır.
- EDevletin geçici ödeme güçlüğü nedeniyle borç servisini durdurduğunu ilan ettiği moratoryum kararı, devletin borcu tamamen tanımaması anlamına gelen "borcun reddi" ile eş anlamlıdır.
Cevap
Hazine'nin ilerideki anapara geri ödemeleri için bütçeden pay ayırarak kaynak biriktirmesini tanımlayan amortisman sandığı (itfa fonu) uygulaması, olağan bir borç yönetimi yöntemidir.
Kamu borçlarının ihraç tarihindeki orijinal sözleşme şartlarına (vade, faiz oranları vb.) sadık kalınarak alacaklılara ödenmesi olağan borç yönetimi (servis ve itfa) kapsamındadır. Bu bağlamda, devletin gelecekteki yüklü anapara ödemelerinde likidite sorunu yaşamamak için her yıl bütçesinden belirli bir payı kenara ayırması uygulamasına 'amortisman sandığı' veya 'itfa fonu' adı verilir. Bu yöntem borcun tek taraflı müdahale olmadan, sözleşmeye uygun şekilde vadesinde ödenmesini güvence altına alan klasik ve olağan bir hazırlık yöntemidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Olağan Borç Servisi ve İtfası, Amortisman Sandığı (İtfa Fonu) Kavramları