Soru

Zorluk: OrtaYarı Kamusal Mallar ve Kulüp Mallar

Maliye literatüründe "karma mallar" (mixed goods) kategorisi altında incelenen yarı kamusal mallar ile kulüp malları; teknik özellikleri, tüketim örüntüleri ve piyasa başarısızlığına yol açma biçimleri bakımından birbirinden ayrılmaktadır. Buna göre yarı kamusal mallar ile kulüp mallarının ayrımına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Yarı kamusal mallar, tüketiminde yarattıkları pozitif dışsallıklar nedeniyle piyasa tarafından eksik üretilirken; kulüp malları dışlanabilirliğin mümkün olduğu ve belirli bir kullanım kapasitesine kadar tüketimde rekabetin bulunmadığı mallardır.Cevap
  2. B
    Kulüp malları, tam kamusal mallar gibi tüketimden dışlamanın teknik olarak imkansız olduğu ancak faydasının sadece belirli bir gruba tahsis edildiği mallardır.
  3. C
    Yarı kamusal malların devlet tarafından sunulmasının temel gerekçesi, bu malların tüketiminde rekabetin (rivalry) tamamen imkansız olmasıdır.
  4. D
    Kulüp mallarında ek bir tüketicinin marjinal maliyeti her zaman sıfır (MC=0MC = 0) olup kapasite sınırlaması veya sıkışıklık maliyeti söz konusu değildir.
  5. E
    Yarı kamusal mallar ile erdemli mallar (merit goods), piyasa başarısızlığının kaynağı olan teknik dışsallıklar bakımından kavramsal olarak birbirinin tamamen aynısıdır.

Cevap

Yarı kamusal malların dışsallık üretmesi ve kulüp mallarının dışlanabilirlik ile kapasite özelliklerine sahip olması arasındaki farkı belirten ifade doğrudur.
Doğru ifade, yarı kamusal malların piyasa başarısızlığına neden olan 'pozitif dışsallık' yönünü ve kulüp mallarının 'dışlanabilirlik' ile 'belirli bir kapasiteye kadar rekabetin olmaması' (sıkışıklık maliyeti öncesi durum) özelliklerini doğru bir şekilde tanımlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Yarı kamusal malların tanımını analiz et.
Bu mallar hem bireysel fayda sağlar hem de toplumsal dışsallık üretir (Örn: Eğitim).
Piyasa başarısızlığının temelinde pozitif dışsallıkların fiyatlandırılamaması yatar.
2
Kulüp mallarının özelliklerini belirle.
James Buchanan tarafından geliştirilen bu modelde, mal dışlanabilirdir ancak kapasite dolana kadar tüketimde rekabet yoktur.
Belirli bir grubun (kulübün) finansmanıyla sağlanan özel bir tüketim alanı oluşturulur.
3
İki mal türünü karşılaştır.
Yarı kamusal mallarda temel sorun dışsallık iken, kulüp mallarında temel sorun dışlanabilirlik ve kapasite (sıkışıklık) yönetimidir.
Seçenekler arasında bu ayrımı en net yapan ifade doğru kabul edilir.

Anahtar Kavram

Karma Malların Sınıflandırılması: Dışsallık vs. Kapasite/Sıkışıklık

Alternatif Yöntem

Malları 'Dışlanabilirlik' ve 'Rekabet' eksenli bir tablo üzerinden analiz ederek hızlı eleme yapılabilir.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla