Soru

Zorluk: OrtaGelir Dağılımında Adalet Amacı

Piyasa mekanizmasının yarattığı birincil bölüşüm sonuçlarını toplumsal açıdan daha adil bir yapıya kavuşturmayı önceliklendiren bir hükümet, kişisel gelir vergisi tarifesindeki üst dilimlerin marjinal oranlarını artırmış ve buradan elde edilen ilave kamu kaynağını dar gelirli hanelere yönelik koşullu nakit transferi programlarının genişletilmesinde kullanmıştır.

Buna göre, uygulanan bu maliye politikası paketinin odaklandığı temel amaç ve bu süreçte işlerlik kazandırılan adalet ilkesi aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

  1. Gelir dağılımında adalet – Dikey adaletCevap
  2. B
    Kaynak dağılımında etkinlik – Yatay adalet
  3. C
    Gelir dağılımında adalet – Yatay adalet
  4. D
    Ekonomik istikrar – Dikey adalet
  5. E
    Kaynak dağılımında etkinlik – Dikey adalet

Cevap

Uygulanan politikalar sonucunda hedeflenen temel amaç 'Gelir dağılımında adalet', zenginden daha çok vergi alınarak sağlanan vergi ilkesi ise 'Dikey adalet'tir.
Verilen senaryoda devletin temel önceliği, yüksek gelir gruplarından aldığı kaynakları (artan oranlı vergilerle) düşük gelirli gruplara (transfer harcamalarıyla) aktararak toplumsal refah farklarını azaltmaktır. Bu doğrudan 'Gelir dağılımında adalet' amacına hizmet eder. Farklı ödeme gücüne sahip olanların farklı ve yüksek oranda vergilendirilmesi ise vergi hukukunda ve maliye politikasında 'Dikey adalet' ilkesinin temel şartıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Politika setinin temel makroekonomik hedefini belirleme
Amaç: Gelir dağılımında adalet
Zenginlerden yüksek vergi alıp dar gelirlilere nakit transferi yapmak, piyasanın yarattığı gelir eşitsizliğini devlet müdahalesiyle (ikincil bölüşüm) gidermeye yönelik bir eylemdir. Bu doğrudan gelir dağılımında adaleti sağlamakla ilgilidir.
2
Kullanılan vergi politikasının dayandığı adalet ilkesini tespit etme
İlke: Dikey adalet
Gelir vergisi tarifesindeki üst dilimlerin marjinal oranlarının artırılması (artan oranlılık), farklı ödeme gücüne (yüksek gelire) sahip olan bireylerin, düşük gelirlilere kıyasla oransal olarak daha fazla vergi ödemesini sağlar. Eşit olmayanların eşitsiz (farklı) vergilendirilmesi kuralı dikey adalet kavramıyla açıklanır.

Anahtar Kavram

Gelir Dağılımında Adalet ve Dikey Adalet İlkesi
Bu soruyu puanla