Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorHukuki Sınıflandırma: Olağan ve Olağanüstü Giderler

Kamu maliyesinde harcamalar; hukuki sınıflandırmaya göre 'olağan' ve 'olağanüstü' giderler olarak ayrılırken, ekonomik sınıflandırmaya göre 'cari', 'yatırım' ve 'transfer' harcamaları olarak tasnif edilmektedir. Hukuki sınıflandırmada harcamanın bütçedeki öngörülebilirliği ve düzenliliği (tekerrürü) esas alınırken, ekonomik sınıflandırmada harcamanın fayda süresi, doğrudan bir mal veya hizmet karşılığı içerip içermediği ve üretim kapasitesi üzerindeki etkileri dikkate alınır.

Buna göre, aşağıdaki harcama kalemlerinden hangisi hukuki sınıflandırma bakımından 'olağanüstü gider' niteliği taşımasına rağmen, ekonomik sınıflandırma bakımından 'cari gider' kapsamında yer alır?

  1. Beklenmedik bir sel felaketi sonrasında, bölgede arama-kurtarma faaliyeti yürüten kamu araçlarının bu operasyona özel olarak tükettiği ilave akaryakıt alımlarıCevap
  2. B
    Şiddetli bir deprem nedeniyle evlerini kaybeden vatandaşlara, devlet tarafından karşılıksız olarak yapılan nakdi afet yardımları
  3. C
    Küresel bir salgın hastalık tehdidine karşı acil durum ilan edilerek inşa edilen ve uzun yıllar kullanılacak olan tam teşekküllü kalıcı pandemi hastaneleri
  4. D
    Sınır güvenliğini sağlamak amacıyla her yıl bütçede öngörülen planlı savunma programı çerçevesinde satın alınan kısa ömürlü mühimmatlar
  5. E
    Olası bir doğal afet riskine karşı, bütçeye önceden konulan rutin ödeneklerle afetzedelere dağıtılmak üzere oluşturulan gıda ve battaniye stokları

Cevap

Beklenmedik bir sel felaketi sonrasında, bölgede arama-kurtarma faaliyeti yürüten kamu araçlarının bu operasyona özel olarak tükettiği ilave akaryakıt alımları
Doğru yanıt olan sel felaketinde kullanılan ilave akaryakıt alımı, beklenmedik bir doğa olayından kaynaklandığı ve bütçede önceden tam olarak öngörülemeyeceği için hukuken 'olağanüstü gider' sınıfına girer. Aynı zamanda akaryakıt, faydası tek kullanımlık olan ve devletin kendi idari veya kurtarma faaliyetini yürütebilmesi için tüketilen bir girdi niteliğinde olduğundan ekonomik sınıflandırmada 'cari gider' kabul edilir. Sorudaki her iki koşulu birlikte sağlayan tek durum budur.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda istenen harcamanın hukuki olarak 'olağanüstü gider', ekonomik olarak ise 'cari gider' özelliklerini birlikte taşımasının tespiti.
İki farklı tasnif sisteminin kriterlerinin eşzamanlı olarak sağlanması gerektiği anlaşılır.
Sorunun kökünde harcamanın hem öngörülemez olması hem de kısa ömürlü/tüketilebilir bir mal veya personel harcaması olması istenmektedir.
2
Hukuki olarak 'olağanüstü gider' kriterinin analiz edilmesi.
Harcamanın bütçe hazırlık sürecinde öngörülemeyen (savaş, afet, acil kriz vb.) bir durumdan kaynaklanması ve her yıl düzenli tekrar etmemesi gerektiği belirlenir.
Önceden planlanmış veya her yıl bütçeye konulan rutin ödenekler (amacı afet veya güvenlik olsa bile) olağan gider kabul edilir.
3
Ekonomik olarak 'cari gider' kriterinin analiz edilmesi.
Harcamanın devletin cari faaliyetlerini yürütmesi amacıyla yapılması, faydasının bir yılla sınırlı olması (tüketilebilir mal/hizmet) ve doğrudan bir mal veya hizmet alımı karşılığında yapılması gerektiği belirlenir.
Karşılıksız ödemeler transfer, faydası birden fazla yıla yayılan kalıcı harcamalar ise yatırım kalemine girer.
4
Seçeneklerin bu iki kritere (Öngörülemezlik + Kısa Ömürlü Kamusal Tüketim) göre filtrelenmesi.
Arama-kurtarma operasyonunda kullanılan ilave akaryakıt, hem öngörülemeyen bir afetten kaynaklandığı (olağanüstü) hem de devletin hizmet üretimi için anında tükettiği bir mal alımı olduğu (cari) için tek doğru seçenektir.
Diğer seçenekler sırasıyla Transfer, Yatırım veya Olağan gider niteliklerini taşıyarak şartların en az birini ihlal etmektedir.

Anahtar Kavram

Hukuki ve Ekonomik Sınıflandırmaların Eşzamanlı Analizi
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Hukuki Sınıflandırma: Olağan ve Olağanüstü Giderler

Bu konudan daha fazla soru