Maliye literatüründe devletin mali (fiskal) amaçlarla belirli tüketim mallarının üretimini veya satışını tekeline almasıyla elde edilen gelirler 'mali tekel gelirleri' olarak tanımlanır. Bu gelirlerin fiyatlama mekanizması üzerinden elde edilen 'gizli vergi' niteliği düşünüldüğünde, vergi olarak kabul edilen unsuru aşağıdakilerden hangisi en doğru şekilde açıklar?
- ATekel konusu malın satış fiyatı ile üretim maliyeti arasındaki brüt farkın tamamı
- Tekel konusu malın satış fiyatının; üretim maliyeti ve normal ticari kâr toplamını aşan kısmıCevap
- CDevletin belirli bir faaliyete izin vermesi veya bir belge düzenlemesi karşılığında tahsil ettiği bedeller
- DKamu kurumlarının sunduğu özel bir hizmetten faydalananların, bu hizmetin maliyetine katkı payı olarak ödedikleri bedeller
- ESosyal güvenlik kurumlarının veya mesleki kuruluşların finansman ihtiyacını karşılamak üzere üyelerinden topladığı zorunlu ödemeler
Cevap
Mali tekel gelirlerinde gizli vergi olarak kabul edilen unsur, satış fiyatının üretim maliyeti ve normal ticari kâr toplamını aşan kısmıdır.
Mali tekel gelirlerinde devlet, belirli bir malın arzını tekeline alarak fiyatı maliyetin üzerinde belirler. Ancak devlet burada bir işletmeci gibi hareket ettiği için, fiyatın içinde malın üretim maliyeti ve normal bir ticari işletmenin elde edeceği olağan kâr da yer alır. İktisadi anlamda 'gizli vergi' (veya mali kazanç) olarak nitelendirilen kısım, sadece bu maliyet ve normal kâr toplamını aşan fazlalıktır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Mali Tekel Gelirlerinde Gizli Vergi Mekanizması
Alternatif Yöntem
Mali tekel gelirini matematiksel bir formülle de düşünebilirsiniz: . Bu formülde maliyet ve kâr toplamı 'iktisadi maliyet' olarak görülebilir.
Tahmini Süre:2m 0s