Examkin

Soru

Zorluk: OrtaVergi Politikası

Dışa kapalı bir ekonomide marjinal tasarruf eğilimi (ss) 0,20'dir. Hükümet, ekonomideki durgunluğu gidermek ve milli geliri 400 birim artırmak amacıyla üç farklı senaryoyu değerlendirmektedir:

* I. Senaryo: Sadece otonom vergilerin bulunduğu bir durumda, hedeflenen gelir artışını sağlamak için yalnızca iradi vergi indirimine gidilmesi.
* II. Senaryo: Sadece otonom vergilerin bulunduğu bir durumda, aynı gelir artışının kamu harcamaları ve otonom vergilerin eş anlı ve aynı miktarda artırılmasıyla (Haavelmo Teoremi) sağlanması.
* III. Senaryo: Sisteme otomatik istikrar sağlayıcı olarak t=0,25t=0,25 oranında oransal gelir vergisinin dâhil edilmesi.

Buna göre; I. Senaryoda yapılması gereken vergi indirimi miktarı, II. Senaryoda yapılması gereken eş anlı bütçe artışı miktarı ve III. Senaryoda otonom vergi çarpanının alacağı yeni değer aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

  1. 100 birim, 400 birim, −2-2Cevap
  2. B
    80 birim, 400 birim, −2,5-2,5
  3. C
    100 birim, 100 birim, −2-2
  4. D
    100 birim, 400 birim, −4-4
  5. E
    80 birim, 100 birim, −4-4

Cevap

I. Senaryoda 100 birim vergi indirimi gerekir, II. Senaryoda 400 birim eş anlı artış gerekir ve III. Senaryoda yeni otonom vergi çarpanı -2 olur.
Verilen değerlerle otonom vergi çarpanı −4-4'tür ve 400 birimlik gelir artışı için 100 birimlik vergi indirimi gerekir. Haavelmo Teoremi gereği denk bütçe çarpanı 11 olduğundan, eş anlı bütçe artışı 400 birim olmalıdır. Sisteme t=0,25t=0,25 oransal vergisi eklendiğinde otonom vergi çarpanı, otomatik istikrar sağlayıcı etkiyle −0,80/(1−0,80(1−0,25))-0,80 / (1 - 0,80(1 - 0,25)) hesaplamasından −2-2 değerini alır. Tüm bu değerleri doğru sunan seçenek doğru cevaptır.

Adım Adım Çözüm

1
Marjinal tüketim eğilimini (cc) ve 1. Senaryo için otonom vergi çarpanını (kTk_T) hesaplamak.
c=1−s=1−0,20=0,80c = 1 - s = 1 - 0,20 = 0,80 olarak bulunur. Sadece otonom vergilerin olduğu durumda vergi çarpanı: kT=−c1−c=−0,800,20=−4k_T = \frac{-c}{1-c} = \frac{-0,80}{0,20} = -4 olur.
Otonom vergi çarpanı, vergilerdeki otonom bir değişikliğin milli geliri ne kadar etkileyeceğini gösterir.
2
1. Senaryo için gereken vergi indirimi miktarını bulmak.
Milli gelir değişim formülü ΔY=kT×ΔT\Delta Y = k_T \times \Delta T kullanılarak; 400=−4×ΔT⇒ΔT=−100400 = -4 \times \Delta T \Rightarrow \Delta T = -100 bulunur. Bu, vergi miktarında 100 birimlik bir indirim yapılması gerektiği anlamına gelir.
Hedeflenen gelir artışını sağlamak için gereken müdahale miktarını tespit etmek amacıyla denklemi çözeriz.
3
2. Senaryo için Haavelmo (denk bütçe) çarpanını uygulayarak gerekli eş anlı bütçe artışını bulmak.
Haavelmo Teoremine göre denk bütçe çarpanı kB=1k_B = 1'dir. Bu nedenle ΔY=ΔG=ΔT=400\Delta Y = \Delta G = \Delta T = 400 birim olmalıdır.
Denk bütçe politikasında kamu harcamaları ve otonom vergiler eşit miktarda artırıldığında, harcamaların genişletici etkisi vergilerin daraltıcı etkisinden daha büyük olduğundan milli gelir artış miktarı kadar artar.
4
3. Senaryo için oransal gelir vergisi (t=0,25t=0,25) eklendiğinde otonom vergi çarpanını yeniden hesaplamak.
Yeni çarpan kT′=−c1−c(1−t)k_T' = \frac{-c}{1-c(1-t)} formülü ile hesaplanır: kT′=−0,801−0,80(1−0,25)=−0,801−0,80(0,75)=−0,801−0,60=−0,800,40=−2k_T' = \frac{-0,80}{1-0,80(1-0,25)} = \frac{-0,80}{1-0,80(0,75)} = \frac{-0,80}{1-0,60} = \frac{-0,80}{0,40} = -2 bulunur.
Oransal vergi bir otomatik istikrar sağlayıcıdır; gelire bağlı sızıntıları artırarak çarpanın paydasını büyütür ve böylece vergi çarpanının mutlak değerini düşürür.

Anahtar Kavram

İradi Vergi Politikası, Haavelmo Teoremi ve Otomatik İstikrar Sağlayıcılar
Bu soruyu puanla

Konular

Vergi Politikası

Bu konudan daha fazla soru