Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorGerçek Artış Nedenleri

Devletin ekonomideki sınırlarının genişlemesi, bütçe rakamlarının salt muhasebesel veya nominal olarak büyümesinden farklıdır. Mali disiplin ve bütçe büyüklükleri değerlendirilirken, rakamsal artışların ardındaki dinamiklerin devletin fonksiyoner yapısına yeni bir yük getirip getirmediği kritik bir ayrımdır.

Bu ayrımdan hareketle, aşağıdaki senaryolardan hangisi bir ekonomide kamu giderlerinde yaşanan gerçek bir artışı temsil etmektedir?

  1. A
    Mali saydamlık ve hesap verilebilirlik ilkeleri doğrultusunda, daha önce bütçe dışı fonlarda izlenen kamu kaynaklarının merkezi yönetim bütçe kapsamına alınması ve idareler arası işlemlerin gayrisafi usulle muhasebeleştirilmesi.
  2. B
    Kırsal kesimde vatandaşların geleneksel imece usulüyle kendi aralarında ürettiği yerel altyapı hizmetlerinin, ayni ekonomiden nakdi piyasa ekonomisine geçiş süreciyle birlikte devlet tarafından ihaleler yoluyla parayla finanse edilmeye başlanması.
  3. Adolph Wagner'in 'Sürekli Artış Kanunu' kapsamında vurguladığı üzere; sanayileşme, kentleşme ve karmaşıklaşan sosyoekonomik ilişkilerin ortaya çıkardığı yeni ihtiyaçlar doğrultusunda devletin adalet, güvenlik ve regülasyon hizmetlerini niceliksel ve niteliksel olarak genişletmesi.Cevap
  4. D
    Baumol'un 'Dengesiz Büyüme Modeli'nde açıklandığı üzere; emek-yoğun nitelikteki eğitim ve sağlık gibi kamu hizmetlerinde teknolojik verimlilik artışı sağlanamamasına rağmen, özel sektördeki reel ücret artışlarının kamu personeline yansıtılması zorunluluğundan doğan maliyet şişkinlikleri.

Cevap

Sanayileşme, kentleşme ve karmaşıklaşan sosyoekonomik ilişkiler neticesinde devletin adalet, güvenlik ve regülasyon hizmetlerini niceliksel ve niteliksel olarak genişletmesi gerçek bir artıştır.
Gerçek artış, devletin ekonomide ve toplumda üstlendiği görevlerin, sunduğu mal ve hizmetlerin hacminde, çeşidinde veya kalitesinde fiili bir artış yaşanmasıdır. Doğru seçenekte belirtildiği üzere, sanayileşme ve kentleşmenin yarattığı yeni sosyoekonomik ihtiyaçları karşılamak için devletin adalet, güvenlik ve regülasyon hizmetlerini artırması, devletin ekonomideki sınırlarını reel olarak genişletir. Bu durum klasik maliye teorisinde (ve Wagner Kanunu bağlamında) kamu harcamalarındaki gerçek artışın en tipik göstergesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Sorunun kökünde vurgulanan temel kavramı tanımla.
Soru bizden 'gerçek artış' yaratan bir durumu bulmamızı istiyor. Gerçek artış, devletin sunduğu kamu hizmetlerinin hacminde, çeşidinde veya kalitesinde fiili bir büyüme olmasıdır.
Gerçek ve görünüşte artış ayrımını netleştirmek, sadece rakamsal büyüme yaratan çeldiricileri elemeyi sağlar.
2
Seçeneklerdeki görünüşte artış nedenlerini tespit et ve ele.
Bütçe tekniğindeki değişimler (gayrisafi usul) ve ayni ekonomiden nakdi ekonomiye geçiş durumları, yeni bir kamu hizmeti yaratmadığı için doğrudan görünüşte artış nedenleridir.
Bu durumlar sadece harcama rakamlarını nominal (muhasebesel) olarak büyütür, devletin fonksiyonel sınırlarını genişletmez.
3
Teorik yaklaşımları (Wagner ve Baumol) gerçek/görünüşte artış bağlamında analiz et.
Baumol modelindeki maliyet şişkinliği hizmet hacmini değiştirmezken; Wagner Kanunu'nun açıkladığı yeni altyapı ve regülasyon ihtiyaçları devletin görev tanımını fiilen genişletir.
Gerçek artışın en belirleyici şartı, devletin ekonomideki sınırlarının ve üstlendiği hizmet yükünün somut olarak (reel) artmasıdır.

Anahtar Kavram

Gerçek ve Görünüşte Artış Nedenleri Ayrımı ile İlgili Teoriler
Bu soruyu puanla

Konular

Gerçek Artış Nedenleri

Bu konudan daha fazla soru