Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKamu Giderlerinin Kaynak Tahsisi Üzerindeki Etkileri

Kamu ekonomisinde, devletin gerçekleştirdiği harcamaların türü (reel veya transfer) kaynak tahsisini farklı mekanizmalar üzerinden etkiler. Reel harcamalar devletin doğrudan üretim faktörü talep etmesiyle kaynak tahsisini değiştirirken, transfer harcamaları kişi ve kurumların satın alma gücünü değiştirerek piyasa mekanizması üzerinden dolaylı bir etki yaratır.

Buna göre, devletin yoksul kesimlere yönelik karşılıksız nakdi transfer ödemelerini (sosyal yardımları) önemli ölçüde artırması durumunda, ekonomideki kaynak tahsisi sürecinde aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenir?

  1. Düşük gelirli grupların marjinal tüketim eğiliminin yüksek olması nedeniyle zorunlu mallara olan talebin artması ve üretim faktörlerinin bu malların üretimine yönelmesiCevap
  2. B
    Devletin üretim sürecine bizzat katılmasıyla özel sektör yatırımlarının dışlanması (crowding-out) ve kaynakların doğrudan kamu altyapı projelerine kayması
  3. C
    Söz konusu ödemelerin devlet lehine doğrudan bir mal veya hizmet alımı karşılığı olmaması nedeniyle ekonomideki üretim bileşimini etkilememesi ve sadece gelir dağılımını değiştirmesi
  4. D
    Nakdi yardımların her koşulda mutlak bir enflasyonist baskı yaratarak kaynakların reel üretimden ziyade spekülatif alanlara hapsolmasına neden olması
  5. E
    Yüksek gelirli gruplardan düşük gelirli gruplara aktarılan satın alma gücünün, ekonomideki toplam tasarruf oranını artırarak sermaye malı üretimine hız vermesi

Cevap

Düşük gelirli grupların marjinal tüketim eğiliminin yüksek olması nedeniyle zorunlu mallara olan talebin artması ve üretim faktörlerinin bu malların üretimine yönelmesi
Doğru yanıt, transfer harcamalarının kaynak tahsisine olan etkisini tüketim kanalıyla kusursuz biçimde açıklamaktadır. Devlet, yoksul kesime nakdi yardım yaptığında, bu kesimin marjinal tüketim eğilimi (ek geliri tüketime ayırma oranı) yüksek olduğu için ekonomide gıda, giyim gibi temel tüketim mallarına olan talep artar. Fiyat mekanizması (görünmez el) aracılığıyla kâr güdüsüyle hareket eden özel sektör üreticileri, üretim faktörlerini (emek, sermaye vb.) talebin arttığı bu temel malların üretimine kaydırır. Böylece devlet, doğrudan üretim yapmasa bile kaynakların kullanım yerini değiştirmiş (kaynak tahsisi sağlamış) olur.

Adım Adım Çözüm

1
Transfer harcamalarının niteliğini ve işleyiş mekanizmasını belirlemek.
Transfer harcamaları (sosyal yardımlar), devletin doğrudan üretim faktörü kullanmadığı, sadece satın alma gücünü belirli kesimlere aktardığı harcamalardır.
Soruda reel harcama değil, nakdi transfer ödemesinin etkileri sorulmaktadır.
2
Aktarılan gelirin tüketim kalıpları üzerindeki etkisini analiz etmek.
Yoksul kesimlerin marjinal tüketim eğilimi yüksektir. Eline geçen ek geliri öncelikle gıda, giyim gibi zorunlu/temel ihtiyaç mallarına harcarlar.
Gelir dağılımındaki değişimin piyasa talebine nasıl yansıyacağını bulmak için gereklidir.
3
Değişen talebin kaynak tahsisine (üretim faktörlerinin dağılımına) olan nihai yansımasını tespit etmek.
Zorunlu mallara yönelik artan piyasa talebi, bu malların üreticileri için kârlılığı artırır. Böylece piyasa mekanizması içinde emek ve sermaye gibi üretim faktörleri, lüks tüketim mallarından ziyade bu temel malların üretimine doğru kayar.
Kamu giderlerinin kaynak tahsisi üzerindeki dolaylı etkisinin mekanizmasını tamamlamak için gereklidir.

Anahtar Kavram

Kamu Giderlerinin Kaynak Tahsisine Dolaylı Etkisi (Transfer Harcamalarının Rolü)
Bu soruyu puanla

Konular

Kamu Giderlerinin Kaynak Tahsisi Üzerindeki Etkileri

Bu konudan daha fazla soru