Soru

Zorluk: OrtaNiskanen Bürokrasi Modeli

Kamu harcamalarındaki artışı arz yönlü bir mekanizmayla açıklayan Niskanen Bürokrasi Modeli çerçevesinde; rasyonel bir bürokratın bütçe büyüklüğünü belirleme stratejisi ve bu stratejinin çıktı düzeyi üzerindeki etkisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Kendi faydasını maksimize etmek amacıyla toplam faydayı toplam maliyete eşitleyen (TF=TMTF = TM) üretim düzeyini hedefler ve bu durum sosyal optimumun üzerinde bir kamu hizmeti sunulmasına yol açar.Cevap
  2. B
    Siyasal iktidarın desteğini sürdürmek için seçmen tercihlerini esas alarak marjinal faydayı sıfıra eşitleyen üretim düzeyinde oy maksimizasyonunu hedefler.
  3. C
    Ekonomik kalkınmaya paralel olarak kamu hizmetlerine olan talebin gelir esnekliğinin birden büyük olması nedeniyle harcamaların organik olarak artmasını savunur.
  4. D
    Savaş veya doğal afet gibi toplumsal sarsıntılar sonrası vergi tahammül sınırının yükselmesine bağlı olarak bütçenin kademeli şekilde büyüyeceğini öngörür.
  5. E
    Kamu kesiminde verimlilik artışının düşük kalmasına rağmen ücretlerin özel sektördeki verimlilik artışıyla paralel yükselmesi sonucunda birim maliyetlerin artacağını savunur.

Cevap

Bürokratın toplam faydayı toplam maliyete eşitleyen (TF=TMTF = TM) noktada üretim yaparak sosyal optimumun üzerinde çıktı sunması
Niskanen Bürokrasi Modeli'nde, bürokratlar ile siyasetçiler arasında bilgi asimetrisi vardır. Bürokratlar, sunulan hizmetin toplam faydasını abartarak ve toplam maliyete eşit olduğu noktaya kadar bütçe talep ederek kendi faydalarını (bütçeyi) maksimize ederler. Sosyal optimum marjinal faydanın marjinal maliyete eşit olduğu düzeydeyken, bürokratik denge toplam değerlerin eşitlendiği noktada oluştuğu için toplumsal olarak gerekenden daha fazla hizmet üretilir.

Adım Adım Çözüm

1
Bürokratın temel motivasyonunu belirle.
Niskanen'e göre bürokratlar; güç, prestij, maaş ve personel sayısını artırmak için 'Bütçe Maksimizasyonu' yaparlar.
Bürokrasi, kamu hizmeti sunan bir tekeldir ve bütçenin büyüklüğü bürokratın refahıyla doğrudan ilişkilidir.
2
Bürokratik denge koşulunu analiz et.
Bürokrat, çıktı düzeyini marjinal faydanın marjinal maliyete eşit olduğu (MF=MMMF = MM) noktada değil, toplam faydanın toplam maliyete eşit olduğu (TF=TMTF = TM) noktada belirler.
Bürokratlar, siyasetçilerin (bütçe onaylayıcıların) kamu hizmetinden elde ettiği tüm tüketici rantını bütçe içine dahil ederek bütçeyi maksimum seviyeye çekmek isterler.
3
Çıktı düzeyini sosyal optimum ile karşılaştır.
Sosyal optimum MF=MMMF = MM noktasında gerçekleşirken, bürokratik denge bu noktanın çok ötesindedir.
Bu durum kamu kesiminde aşırı üretim (overproduction) ve kaynak israfına (allocative inefficiency) neden olur.

Anahtar Kavram

Niskanen'in Bütçe Maksimizasyonu ve Arz Yönlü Artış

İpuçları

1
Niskanen modelinde bürokratların 'arz yönlü' bir artışa neden olduğunu ve bir tekel gibi davrandığını hatırlayın.
2
Bürokratın amacı, bütçeyi marjinal faydanın sıfır olduğu veya toplam faydanın maliyete eşit olduğu sınıra kadar zorlamaktır.
3
Sosyal optimum MF=MMMF = MM iken, bürokrat bütçeyi TF=TMTF = TM noktasına kadar büyütür; bu da çıktının aşırı artması demektir.

Daha Fazla Pratik

Bürokrasi modelindeki 'bilgi asimetrisi' kavramının bütçe büyüklüğü üzerindeki etkilerini ayrıca inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla