Examkin

Soru

Zorluk: ZorKamu Giderlerinin İstihdam Üzerindeki Etkileri

Eksik istihdam sorununun çözümünde maliye politikası araçları devreye sokulurken, uygulanacak kamu harcamasının niteliğine göre istihdam piyasası üzerindeki etkileri (doğrudan veya dolaylı) farklılık arz etmektedir. Bu bağlamda, farklı kamu harcaması türlerinin istihdam yaratma kapasiteleri ve işleyiş mekanizmaları hakkında yapılan aşağıdaki analitik değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Sosyal koruma amaçlı karşılıksız transfer ödemelerinin hacmindeki aşırı genişleme, hanehalkının çalışma ve boş zaman (work-leisure) tercihini etkileyerek belirli koşullar altında işgücü arzında daraltıcı bir etki yaratabilir.
  2. B
    Haavelmo Teoremi'ne göre, kamu harcaması artışının tamamen vergilerle finanse edildiği tam denk bütçe senaryosunda dahi, çarpan katsayısının bir (1) olması nedeniyle toplam talep ve istihdam düzeyi genişleme yönünde tepki verir.
  3. C
    Devletin mal ve hizmet alımları ile altyapı yatırımları, piyasadan girdi talebini uyararak çarpan mekanizması yoluyla güçlü bir dolaylı istihdam yaratırken; kamuya memur alımı şeklindeki cari harcamalar öncelikle doğrudan istihdam artışı sağlar.
  4. Kamu kesimince yapılan personel harcamaları dışlama etkisi (crowding out) yaratmadığı için ekonomide hızlandıran prensibini tek başına tetikleyerek, fiziki yatırımlara kıyasla özel sektörde her zaman daha yüksek ve kalıcı bir dolaylı istihdam kapasitesi oluşturur.Cevap

Cevap

Personel harcamalarının hızlandıran prensibini tetikleyerek fiziki yatırımlardan daha yüksek dolaylı istihdam oluşturduğunu iddia eden seçenek yanlıştır.
Doğru cevap, personel harcamalarının (cari harcamalar) hızlandıran prensibi üzerinden özel sektörde fiziki yatırımlardan daha yüksek dolaylı istihdam yarattığını iddia eden seçenektir. Bu ifade bütünüyle yanlıştır çünkü kamu personel istihdamı öncelikle devlette 'doğrudan' istihdam yaratır. Özel kesimde geniş çaplı bir 'dolaylı' istihdam oluşturmak, ihale ve satın almalar yoluyla çok sayıda alt sektörü canlandıran kamu 'yatırım' harcamalarının temel özelliğidir. Ayrıca ifade, kavramları kasti olarak hatalı ilişkilendirmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Transfer harcamalarının istihdam üzerindeki etkisini analiz et.
Transfer ödemeleri, çalışma ve boş zaman (work-leisure) ikamesi yaratarak işgücüne katılımı düşürebilir.
Yüksek sosyal yardımlar, bireylerin rezervasyon ücretini artırarak emek arzını daraltır.
2
Haavelmo Teoreminin (Denk Bütçe Çarpanı) istihdama etkisini değerlendir.
G = T artışı durumunda bile çarpan 1 olduğu için milli gelir ve istihdam artar.
Kamu harcama çarpanının, vergi çarpanının mutlak değerinden büyük olması nedeniyle net etki pozitiftir.
3
Yatırım ve cari harcamaların doğrudan/dolaylı istihdam kapasitelerini karşılaştır.
Cari harcamalar (personel) doğrudan istihdam sağlarken, yatırımlar özel sektörde çarpan etkisiyle geniş bir dolaylı istihdam yaratır.
Fiziki yatırımlar, inşaat, çimento ve demir-çelik gibi birçok sektörü uyararak yan istihdam sağlar.
4
Hızlandıran prensibi ve dışlama etkisi (crowding out) kavramlarının yanlış kullanıldığı ifadeyi tespit et.
Personel harcamalarının hızlandıran prensibini tetikleyerek yatırımlardan daha yüksek dolaylı istihdam yarattığı iddiası geçersizdir.
Hızlandıran prensibi uyarılmış yatırımlarla ilgilidir; personel ödemelerinin yatırımlardan daha güçlü bir dolaylı istihdam yaratma kapasitesi yoktur.

Anahtar Kavram

Kamu harcamalarının makroekonomik etkileri, doğrudan/dolaylı istihdam mekanizmaları ve maliye politikası teorileri
Bu soruyu puanla

Konular

Kamu Giderlerinin İstihdam Üzerindeki Etkileri

Bu konudan daha fazla soru