Examkin

Soru

Zorluk: OrtaLorenz Eğrisi

Bir ülkenin vergi konseyi tarafından hazırlanan yıllık değerlendirme raporunda; son mali yıl içerisinde uygulanan vergi reformu kapsamında, temel tüketim malları üzerindeki katma değer vergisi ve özel tüketim vergisi gibi dolaylı vergi oranlarının belirgin bir şekilde artırıldığı, buna karşılık yüksek gelirli mükellefleri kapsayan artan oranlı gelir vergisi dilimlerinde ve kurumlar vergisinde indirimlere gidildiği belirtilmiştir.

Bu vergi politikası değişikliğinin ülkedeki kişisel gelir dağılımı üzerindeki etkisi analiz edildiğinde; Mutlak Eşitlik Doğrusu ile Lorenz Eğrisi arasında kalan alanın (A alanı) ve Gini katsayısının nasıl değişmesi beklenir?

  1. A alanı genişler, Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusundan uzaklaşır ve Gini katsayısı 1'e yaklaşır.Cevap
  2. B
    A alanı daralır, Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusuna yaklaşır ve Gini katsayısı 0'a yaklaşır.
  3. C
    A alanı genişler, Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusundan uzaklaşmasına rağmen Gini katsayısı 0'a yaklaşır.
  4. D
    A alanı daralır, Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusundan daha fazla uzaklaşır ve Gini katsayısı 1'e yaklaşır.
  5. E
    A alanı sabit kalır, ancak kaynak tahsisinde sağlanan etkinlik nedeniyle Gini katsayısı 0'a yaklaşır.

Cevap

Vergi reformu sonucunda gelir eşitsizliğinin artması beklendiğinden, A alanı genişler, Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusundan uzaklaşır ve Gini katsayısı 1'e yaklaşır.
Verilen senaryoda, dolaylı vergilerin payının artırılıp artan oranlı vergilerin düşürülmesi, vergi sisteminin regresif (tersine artan oranlı) bir yapıya bürünmesine neden olur. Bu durum düşük gelir gruplarının aleyhine, yüksek gelir gruplarının lehine bir sonuç doğurarak gelir eşitsizliğini artırır. Eşitsizliğin artması Lorenz analizinde; eğrinin 45 derecelik mutlak eşitlik doğrusundan daha fazla sarkarak uzaklaşmasına, aradaki 'A' alanının genişlemesine ve Gini=A/(A+B)Gini = A/(A+B) formülü gereği katsayının 1 değerine yaklaşmasına yol açar.

Adım Adım Çözüm

1
Uygulanan vergi politikasının gelir dağılımına etkisini belirlemek.
Dolaylı vergilerin ağırlığının artması ve artan oranlı doğrudan vergilerin azaltılması, vergi yükünü düşük gelir gruplarının üzerine kaydırarak gelir dağılımını bozar.
Dolaylı vergiler tersine artan oranlı (regresif) bir etki yaratırken, düşük ve orta gelirlilerin harcanabilir gelirini oransal olarak daha fazla düşürür.
2
Gelir dağılımındaki bozulmanın Lorenz eğrisine yansımasını tespit etmek.
Lorenz eğrisi, 45 derecelik mutlak eşitlik doğrusundan daha fazla uzaklaşır (dışa doğru kayar) ve iki doğru arasında kalan A alanı genişler.
Eşitsizliğin artması, nüfusun yoksul kesimlerinin toplam gelirden aldığı kümülatif payın azalması anlamına gelir; bu da eğrinin sarkmasına neden olur.
3
A alanındaki değişimin Gini katsayısına matematiksel etkisini analiz etmek.
Gini katsayısı 1'e doğru yaklaşır.
Gini katsayısı A/(A+B)A / (A+B) formülüyle hesaplanır. A alanı büyüdükçe oran 1 değerine (mutlak eşitsizlik) doğru hareket eder.

Anahtar Kavram

Dolaylı vergilerin gelir dağılımına regresif etkisi ve bu etkinin Lorenz Eğrisi ile Gini Katsayısı üzerindeki geometrik yansıması
Bu soruyu puanla

Konular

Lorenz Eğrisi

Bu konudan daha fazla soru