Kapalı bir ekonomide, merkezi yönetim toplam bütçe büyüklüğünü ve vergi yükünü sabit tutarak kamu harcamalarının kompozisyonunda köklü bir değişikliğe gitmiştir. Bu yapısal dönüşüm kapsamında; cari nitelikli genel idare hizmetlerinin GSYH içindeki payı önemli ölçüde azaltılmış, açığa çıkan mali alanın tamamı teknoparkların inşası, ulaşım ağlarının modernizasyonu ve ileri düzey mesleki eğitim programlarının finansmanına (beşerî sermaye) tahsis edilmiştir.
İçsel (endojen) büyüme modelleri ve kamu harcamalarının ekonomik etkileri dikkate alındığında, uygulanan bu maliye politikasının uzun dönem makroekonomik dinamikler üzerindeki beklenen en olası sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
- Özel sermayenin marjinal fiziki verimliliğini artıran pozitif dışsallıklar yaratacağından, uzun dönem dengeli büyüme oranını kalıcı olarak yükseltir ve özel yatırımları teşvik edici (tamamlayıcı) etki gösterir.Cevap
- BKamu kesiminin mal ve hizmet alımları yoluyla piyasadan çektiği reel kaynak miktarını artırması nedeniyle, özel sektör yatırımlarını doğrudan dışlayarak potansiyel hasıla artışını uzun dönemde sınırlar.
- CEkonomik kalkınma sürecinde devletin koruma ve adalet gibi temel fonksiyonlarına duyulan ihtiyacın sürekli artacağına işaret eden kanun gereğince, sistemin kendi iç dinamikleriyle tekrar eski cari harcama kompozisyonuna dönmesine yol açar.
- DEkonomik gelişimin erken ve orta aşamalarında altyapı yatırımları yerine, doğrudan geliri yeniden dağıtıcı sosyal transferlerin ağırlıkta olması gerektiği kuralını ihlal ettiğinden, sermaye birikim hızını yavaşlatır.
- ECari harcamaların kısılması, personel giderleri gibi yatırım niteliği taşıyan ödemeleri de doğrudan azaltacağından, toplam talebi daraltarak hızlandıran (akseleratör) mekanizması üzerinden uzun dönemli durgunluğa neden olur.
Cevap
Özel sermayenin marjinal fiziki verimliliğini artıran pozitif dışsallıklar yaratacağından, uzun dönem dengeli büyüme oranını kalıcı olarak yükseltir ve özel yatırımları teşvik edici (tamamlayıcı) etki gösterir.
İçsel büyüme teorilerine (özellikle Barro, Romer ve Lucas modelleri) göre, devletin beşerî sermaye, Ar-Ge ve fiziki altyapı gibi alanlara yaptığı harcamalar, ekonomide pozitif dışsallıklar (spillover effects) yayar. Bu durum, makroekonomik düzeyde sermayenin azalan verimler yasasını ortadan kaldırır. Devletin tüketim nitelikli (cari) harcamalardan kısıntı yapıp tamamen kapasite artırıcı bu alanlara yönelmesi, özel sektörün karlılığını ve yatırım isteğini artırır (içeri çekme / crowding-in etkisi). Sonuç olarak, ekonominin uzun dönemli (steady-state) dengeli büyüme oranı kalıcı olarak daha yüksek bir patikaya oturur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İçsel Büyüme Teorilerinde Kamu Harcamalarının Rolü (Üretken Kamu Harcamaları ve Tamamlayıcılık Etkisi)
Alternatif Yöntem
Bu soruyu yanıtlarken Robert Barro'nun 'Kamu Harcamaları ve Ekonomik Büyüme' modelini hatırlamak pratik bir yöntemdir. Barro modelinde kamu harcamaları, 'üretken olanlar' (altyapı, mülkiyet haklarının korunması) ve 'üretken olmayanlar' (cari tüketim harcamaları) olarak ikiye ayrılır. Üretken olmayanlardan üretken olanlara doğru yapılan her kaynak kaydırması, büyüme oranını maksimize etme yönünde pozitif etki yaratır.
Tahmini Süre:2m 0s